İran'ın Tunus Büyükelçisi Mesud Hoşseinian'ın 12 Mart 2026 Perşembe günü Tunus, Tunus'ta düzenlediği basın toplantısında, Minab'daki Shajarah Tayyebe İlkokulu'ndan ABD grevinde öldürülen okul çocuklarının portreleri sergileniyor. (AP Fotoğrafı / Ons Abıd) - Sputnik Türkiye

ABD-İsrail’in İran’a karşı savaşı (28 Şubat 2026-günümüz)

Müzakerelerden savaşa: ABD ve İsrail, İran'a karşı savaş başlattı
28 Şubat 2026'da İsrail ordusu, ABD Silahlı Kuvvetleri ile birlikte, İran’ın kendi nükleer programını geliştirdiği iddiası nedeniyle bu ülkeye karşı ‘Destansı Öfke’ (Epic Fury) operasyonunu başlattı.
Tahran, tutarlı olarak Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Anlaşması'na (NPT) işaret ederek nükleer programının barışçıl doğaya sahip olduğunu açıklıyordu ve uranyum zenginleştirmeyi dondurmaya ve tesislerini Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) gözetimine almaya hazır olduğunu belirtiyordu, ancak altyapıyı tamamen ortadan kaldırmayı reddediyordu. Öte yandan ABD, ‘nükleer sıfır’ konusunda ısrar ediyordu.
Trump, askeri operasyonun amacını, İran rejiminin oluşturduğu ‘tehdidi’ ortadan kaldırmak olarak tanımladı.
İran-ABD görüşmelerinin 26 Şubat'ta Cenevre'de yapılan son turu başarısızlıkla sonuçlandı ve birkaç gün sonra diplomasi yerini savaşa bıraktı.
Savaşın ilk günü ve İran'ın Yüce Lideri’nin öldürülmesi
28 Şubat 2026'da İran'ın Tahran, İsfahan, Kum, Karaj ve Kermanşah olmak üzere beş şehrinde patlamalar meydana geldi. İran'ın Yüce Lideri Ayetullah Ali Hamaney'in konutu, doğrudan isabet sonucu tamamen yıkıldı.
İsrail, İran'a yönelik önleyici saldırı düzenledi. Hedefler arasında Fordow, Natanz ve İsfahan'daki nükleer tesisler, ayrıca Devrim Muhafızları merkezleri, hava savunma üsleri ve askeri-sanayi kompleksleri yer aldı. İsrail, askeri operasyonuna ‘Aslanın Kükremesi’ adını verdi. Füze saldırılarının sadece askeri hedefleri değil, aynı zamanda İran'ın sivil altyapısını da vurduğuna dair belgelenmiş kanıtlar var.
ABD, savaş gemilerinden İran güçlerine karşı Tomahawk füzelerinin yanı sıra, insansız hava araçları ve HIMARS çoklu fırlatma roket sistemlerini de kullandı. Güdümlü füze destroyeri USS Spruance ve USS Frank E. Petersen ile güdümlü füze destroyeri USS Milius’tan İran'a saldırılar düzenlendi. Toplamda, ABD gemileri savaşın ilk iki gününde 200'e kadar Tomahawk füzesi ateşledi. Kaçının İran hava savunması tarafından engellendiği bilinmiyor.
Netanyahu, İran'a karşı operasyonu ‘iyi adamlar’ (kendisi ve Trump) ve ‘kötü adamlar’ (İran) arasındaki bir mücadele olarak tanımladı. İsrail lideri, ABD-İsrail saldırılarının, ülkede iktidar değişikliğine yol açacağı umuduyla “cesur İran halkının geleceğini kendi ellerine almasına” yardımcı olacağını dile getirdi.
President Donald Trump shakes hands with Israel's Prime Minister Benjamin Netanyahu at the end of a news conference at Mar-a-Lago, Monday, Dec. 29, 2025, in Palm Beach, Fla - Sputnik Türkiye
ABD Başkanı Donald Trump, 29 Aralık 2025 Pazartesi günü Florida'nın Palm Beach kentindeki Mar-a-Lago malikanesinde düzenlenen basın toplantısının sonunda İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu ile el sıkıştı.
Gerçek Vaat-4 operasyonu
İran Devrim Muhafızları, Gerçek Vaat-4 olarak adlandırılan misilleme operasyonunun başlatıldığını doğruladı. Misilleme saldırıları, Bahreyn, Ürdün, Katar, Kuveyt, Birleşik Arap Emirlikleri ve Suudi Arabistan'daki ABD tesislerini ve İsrail’deki askeri hedefleri hedef aldı.
İsrail ve ABD'nin saldırısına karşılık İran tarafından vurulan bölge ülkeleri
Hedefler arasında şunlar yer aldı:

Hayfa'daki İsrail deniz kuvvetleri ve Ramat David Hava Üssü;

Bahreyn'deki ABD 5. Filo Merkezi;

Dubai Uluslararası Havalimanı ve BAE’deki Jebel Ali limanının altyapısı (burada yangın çıktı);

Kuveyt'teki bazı yerler, saldırı sonucunda 3 ABD askeri hayatını kaybetti.

Medyanın verdiği bilgilere göre, İran'ın İsrail'e yönelik ‘ilk dalga’ saldırılarında füzelerin en az yüzde 80'i hedeflerini buldu. İran Devrim Muhafızları, Katar'daki ABD askeri üssünde bulunan uzun menzilli füze uyarı radarını imha ettiğini iddia etti.
Hürmüz Boğazı bölgesinde tanker trafiği tamamen durduruldu. İran Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı'nın tamamen kapatılması emrini vererek tanker geçişini yasakladı. İranlı yetkililer daha sonra dost ülkelere ait gemilerin boğazdan geçmesine izin verildiğini açıkladı.
Petrol taşımacılığındaki ana darboğazlar
Minab trajedisi
ABD Tomahawk seyir füzesi İran'ın Minab kentindeki kız okulunu vurdu
28 Şubat 2026'da füze saldırısı sonucu İran’ın Minab şehrindeki bir kız ilkokulu yerle bir edildi. Bu, bölgedeki askeri gerilimin başladığı günden bu yana en çok dikkat çeken olaylardan biri oldu. ABD’ye ait iki Tomahawk seyir füzesi Şajare Tayyeb İlkokulu'nu vurdu. Çeşitli kaynaklara göre, 7-12 yaş arası 168 ila 175 kız öğrencinin yanı sıra öğretmenler hayatını kaybetti, onlarca kişi de yaralandı.
İddialar ve incelemeler:

İran, ABD ve İsrail'i savaş suçu işlemekle suçladı ve 6 Mart'taki misilleme saldırılarını Minab çocuklarına adadı.

ABD başta olayla ilgisini reddetti. Dahası Trump, İran'ın kendisinin saldırıyı gerçekleştirmiş olabileceğini öne sürdü. Ancak, Pentagon'un iç soruşturması daha sonra saldırının ABD ordusu tarafından gerçekleştirilmiş olma olasılığının yüksek olduğunu gösterdi.

Amerikan medyası, ABD-İsrail'in istihbarat hatası veya yapay zeka algoritmalarındaki bir aksaklık nedeniyle İran'ın güneyindeki bir kız okulunu askeri hedef olarak yanlış sınıflandırarak hava saldırısı düzenlemiş olabileceğini bildirdi.

Minab’da hayatını kaybeden kız öğrencilerin anısına fotoğrafları yayımlandı
İran yöneticilerinin ölümünün doğrulanması
1 Mart'ta İran resmi medyası, 28 Şubat sabahı saldırıya uğrayan Ayetullah Ali Hamaney'in ölümünü doğruladı.
Kazan'daki İran Başkonsolosluğu'na çiçek bırakılması - Sputnik Türkiye

Kazan'daki İran Başkonsolosluğu'na çiçek bırakılması

İran'ın Moskova Büyükelçiliği önünde, ülkenin Dini Lideri Ali Hamaney'in ölümünün ardından yaşanan gelişmeler. - Sputnik Türkiye

İran'ın Moskova Büyükelçiliği önünde, ülkenin Dini Lideri Ali Hamaney'in ölümünün ardından yaşanan gelişmeler.

İran'ın merhum Dini Lideri Ayetullah Ali Hamaney için anma mitingi düzenlendi. - Sputnik Türkiye

İran'ın merhum Dini Lideri Ayetullah Ali Hamaney için anma mitingi düzenlendi.

1.

Kazan'daki İran Başkonsolosluğu'na çiçek bırakılması

2.

İran'ın Moskova Büyükelçiliği önünde, ülkenin Dini Lideri Ali Hamaney'in ölümünün ardından yaşanan gelişmeler.

3.

İran'ın merhum Dini Lideri Ayetullah Ali Hamaney için anma mitingi düzenlendi.

Ülke 40 günlük yas ilan etti. Ayetullah'ın kızı, damadı, torunu ve gelini de ABD-İsrail’in saldırılarında öldürüldü.
Diğer üst düzey yetkililerin ölümleri de doğrulandı: Savunma Bakanı Aziz Nasirzadeh, Devrim Muhafızları Komutanı Muhammed Pakpur, Genelkurmay Başkanı Abdolrahim Musavi ve Danışman Ali Şamhani.
Ayetullah Alireza Arafi, Geçici Liderlik Konseyi üyeliğine seçildi
Ayatollah Alireza Arafi, head of Iran’s religious seminaries, member of the Guardian Council, and vice chairman of the Assembly of Experts.
 - Sputnik Türkiye
Ayetullah Ali Rıza Arafi, İran'daki dini ilim merkezleri başkanı, Muhafız Konseyi üyesi ve Uzmanlar Meclisi başkan yardımcısı.
Çatışmanın genişlemesi
2 Mart 2026'da İran, İsrail’e ve bölgedeki ABD üslerine, ayrıca Irak'taki Erbil Havalimanı'na bir dizi saldırı düzenledi. Dubai, Doha ve Bahreyn'de de patlama sesleri duyuldu. İran Devrim Muhafızları, İran'ın 700'den fazla İHA ve birkaç yüz füze kullanarak ABD ve İsrail’e ait 60 stratejik hedefi ve 500 askeri tesisi vurduğunu iddia etti.
İran Ulusal Güvenlik Konseyi Başkanı Ali Larijani, Tahran'ın ABD ile müzakere etmeyeceğini resmen açıkladı.
Hizbullah, İsrail'e yönelik saldırılara yeniden başlayarak eylemlerinin İran'ın Yüce Lideri Ali Hamanei'nin ‘intikamı’ olduğunu savundu. Aynı gün İsrail, Beyrut'un güneyindeki mahallelere ve kenar yerleşimlerine saldırdı. Saldırıda Hizbullah'ın parlamento bloğunun başkanı Muhammed Raad öldürüldü.
İsrail, Beyrut'a füze saldırıları düzenledi. Hizbullah tesisleri hedef alındı. 31 kişi hayatını kaybetti ve 140 kişi yaralandı.
Sputnik muhabiri Tahran’dan son durumu aktardı
Kuveyt’te ABD’ye ait bir F-15 savaş uçağı düştü. İran medyası, uçağın İran füzesiyle vurulduğunu iddia ederken ABD, F-15'in ‘dost ateşi’ sonucu vurulduğunu savundu.
İran'ın bölgedeki saldırıları ve yeni silahların kullanılması
  • 3-10 Mart günleri, İran Devrim Muhafızları, Bahreyn'deki ABD hava üssüne füze ve insansız hava araçlarıyla saldırdı ve ayrıca İsrail’deki hedefleri vurdu: Caesarea'daki ordu merkezi, Bnei Brak, Petah Tikva, Batı Celile'deki hedefler, Ben Gurion Havalimanı ve Tel Aviv'deki Savunma Bakanlığı.
  • İran Devrim Muhafızları, yeni bir saldırı seviyesine geçildiğini ve stratejik ve hipersonik füzeler (Ghadr, Emad, Fattah ve Kheibar Shekan) kullandığını duyurdu. İran ordusu, savaş başlıklarının artık en az bir ton ağırlığında olacağını belirtti. İran, İsrail'deki hedeflere karşı yeni nesil süper ağır Hürremşehr-4 füzesini (menzil 2.000 km, savaş başlığı 1.500 kg) kullandı.
  • İran, Hürremşehr-4 ve Fattah füzeleriyle 22. saldırı dalgasını düzenledi. İran Devrim Muhafızları, BAE ve Ürdün'deki THAAD füze savunma radarlarının ve Katar'daki bir FPS132 radarının imha edildiğini duyurdu.
In this photo released by the Iranian Defense Ministry on May 25, 2023, Khorramshahr-4 missile is launched at an undisclosed location, Iran (Iranian Defense Ministry via AP) - Sputnik Türkiye
İran Savunma Bakanlığı tarafından 25 Mayıs 2023'te yayımlanan bu fotoğrafta, Khorramshahr-4 füzesinin İran'ın açıklanmayan bir bölgesinden fırlatıldığı görülüyor (AP aracılığıyla İran Savunma Bakanlığı)
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, komşu ülkelerin topraklarından herhangi bir saldırının yapılmaması durumunda bu ülkelere yönelik saldırıları durduracaklarını açıkladı.
İran'ın stratejiyi değiştirmesi
11 Mart 2026'da İran Silahlı Kuvvetleri, İsrail-ABD’ye karşı savaş stratejisini ve Körfezi ülkelerinde saldırganlarla bağlantılı hedeflere yönelik taktiksel saldırı ilkelerini değiştirdiklerini duyurdu. Bundan böyle saldırılar aralıksız yapılacak ve hiçbir şekilde ABD-İsrail güçlerinin İran'a yönelik saldırılarına misilleme şeklinde olmayacak.
Hizbullah, İsrail’e yönelik ‘Yenmiş Yapraklar’ adını verdiği yeni bir operasyon başlattığını duyurdu. Lübnan'dan İsrail’in kuzeyine 100 roket fırlatıldı. Hizbullah ve İran bunu “ilk koordineli saldırı” olarak nitelendirdi. İran, Lübnan Hizbullah’la birlikte İsrail'de 50'den fazla hedefi vurdu.
İran, 10 yılı aşkın süredir ABD ile savaşa hazır olduğunu açıkladı: “Diplomatik çözüm artık söz konusu değil.”
ABD son teknolojiler ve silahlara başvuruyor
  • Mevcut askeri operasyonun ayırt edici özelliklerinden biri de yapay zeka teknolojisinin kullanılması oldu. CENTCOM Sözcüsüne göre, birincil veri işleme görevi yapay zekaya devrediliyor ve bu sayede insan müdahalesi gerektiren hususlar belirlenebiliyor. Hedef seçme ve saldırı başlatma kararı da insanlar tarafından veriliyor.
  • CENTCOM, yüksek hassasiyetli saldırı füzesi olan PrSM’in (Precision Strike Missiles) ilk kez kullandığını doğruladı. Bu füze, ATACMS balistik füzesinin bir evrimi olup, selefine kıyasla 200 km daha uzağa uçabiliyor. Menzili 500 km'ye kadar olan füze, HIMARS mobil platformundan fırlatılıyor.
  • Başka kullanılan yeni silahlar arasında LUCAS kamikaze insansız hava aracı gösterildi. Bu, İran'ın meşhur Şahed İHA’sının kopyasıdır. Medyanın verdiği bilgiye göre, bir tanesinin maliyeti 35.000 dolar.
Savaş bağlamında dünyanın bölünmesi
Diğer krizler ve çatışmaların devam ederken İran'a karşı başlatılan askeri operasyon, dünya toplumunda kutuplaşmayı derinleştirdi. İran'ın ortakları Rusya ve Çin saldırıyı kınarken, ABD'nin Batılı ve bölgesel müttefikleri tırmanıştan, karşılık veren Tahran'ı sorumlu tuttu.
Rusya'nın tepkisi gecikmedi: 1 Mart'ta Putin, İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan'ı arayarak Yüce Lider Seyyid Ali Hamenei ve ailesinin öldürülmesi nedeniyle başsağlığı dileklerini iletti ve cinayetin, insan ahlakı ve uluslararası hukukun tüm normları acımasızca ihlal edilerek işlendiğini belirtti. Putin ayrıca, çatışmaya derhal son verilmesi, İran ve Ortadoğu genelinde sorunları güç kullanarak çözümleme girişimlerinden vazgeçilmesi, hızla siyasi ve diplomatik çözüm yoluna dönülmesi çağrısında bulunarak Rusya’nın ilkesel duruşunu yineledi.
Almanya, Fransa ve İngiltere, İran'a yönelik saldırılarla ilgilerinin olmadığını açıkladı ancak İran'ın misilleme saldırılarını da kınadı.
İtalya ve İspanya, durum değerlendirmelerinde sağduyu sergiledi.
Donald Trump’ın, İspanya'nın İran'a yönelik saldırılarda üs kullandırmamasından duyduğu hayal kırıklığını dile getirmesinin ardından İspanya Başbakanı Sanchez, hükümetinin duruşunun ‘Savaşa hayır’ olduğunu açıkladı.
İtalya Başbakanı Meloni, parlamento konuşmasında, ABD-İsrail'in İran'a yönelik saldırılarını kınadı. Meloni, Ortadoğu'daki savaşı, “uluslararası hukukun sınırlarını aşan” tek taraflı müdahaleler yönünde artan eğilimin bir parçası olarak nitelendirdi.
Hürmüz Boğazı'nda gemi trafiğinin kesilmesi ve petrol krizi
ABD-İsrail'in İran'a yönelik saldırılarının ardından Hürmüz Boğazı'ndaki gemi trafiğinde sert düşüş yaşandı. Sigortacılar artan güvenlik tehditleri karşısında savaş primlerini artırmaya ve teminatları revize etmeye başladı. Resmi bir abluka olmamasına rağmen, güvenlik tehditleri nedeniyle piyasa neredeyse tamamen felç olmuş durumda.
Hürmüz Boğazı, dünyanın sıvılaştırılmış doğal gazının (LNG) yüzde 30'unun, petrol ve petrol ürünlerinin yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği stratejik öneme sahip bir koridor. Artan riskler nedeniyle, Almanya, Japonya, Fransa ve diğer ülkelerdeki büyük nakliye şirketleri, koridordan gemi geçişlerini askıya aldı.
Ülkelerin petrol ithalatı, Hürmüz Boğazı'na ne kadar bağımlı?
İran, Hürmüz Boğazı üzerindeki egemenliğini koruduğunu açıkladı. İran, boğazdan geçen gemilere uluslararası protokole uygun davranacağını, ancak "diğer devletler tarafından askeri amaçlarla kullanılan" ticari gemilerin varlığını tespit edip engelleyeceğini belirtti.
İran daha sonra, topraklarından İsrail ve ABD büyükelçilerini sürecek olan Arap ve Avrupa ülkelerine Hürmüz Boğazı'ndan geçme hakkı tanınacağını açıkladı.
19 Mart 2026 itibarıyla savaş kayıpları:
İran'a yönelik askeri operasyondaki kayıp sayısı - Sputnik Türkiye
İran'a yönelik askeri operasyondaki kayıp sayısı
İran'a karşı savaş, ABD'lilere ne kadar ek para 'ödetiyor'?
  • 19 Mart 2026 itibarıyla çatışma, ağır insan kayıplarına ve geniş insani krize yol açtı.
  • İran yönetiminin resmi rakamlarına göre, savaşta en az 1.348 sivil hayatını kaybetti ve 17.000'den fazla kişi yaralandı.
  • Çatışma komşu ülkelere de sıçradı. İsrail'in kayıpları dördü çocuk 12 kişinin yanı sıra, Lübnan'da iki asker olarak gerçekleşti. Lübnan'da 98 çocuk ve 52 kadın dahil en az 687 sivil ve üç asker hayatını kaybetti. Körfez ülkelerinde 11’i sivil ve 7’si ABD askeri olmak üzere 24 kişi öldü. Irak'ta da 31 kişi hayatını kaybetti.
  • Bölge genelinde doğrudan kayıp sayısı 2.000'i aştı. Ancak İran içindeki insani felaket daha da geniş hal aldı. BM Mülteciler Yüksek Komiserliği'ne göre, İran’da 3.2 milyona kadar insan evlerini terk etmek zorunda kaldı ve iç göçmen durumuna düştü.
Elitlere saldırı: İran, Laricani'nin ölümünün neden güç dengesini değiştirmeyeceğine açıklık getirdi
Speaker of the Islamic Consultative Council (parliament) of the Islamic Republic of Iran Ali Larijani during a meeting with Russian President Vladimir Putin following the 12th annual meeting of the Valdai International Discussion Club. File photo - Sputnik Türkiye
İran İslam Cumhuriyeti İslami Danışma Meclisi Başkanı Ali Laricani, Valdai Uluslararası Tartışma Kulübü'nün 12. yıllık toplantısının ardından Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile yaptığı görüşme sırasında. Arşiv fotoğrafı
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, 17 Mart’ta öldürülen İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Sekreteri Ali Laricani suikastının ülke yönetimine kritik zarar vermeyeceğini açıkladı.

“Amerikalıların ve İsraillilerin bu hususu neden hâlâ anlamadıklarını bilmiyorum. İran İslam Cumhuriyeti köklü siyasi, ekonomik ve sosyal kurumları olan güçlü bir siyasi yapıya sahip.”

Arakçi ayrıca 28 Şubat'ta öldürülen dini lider Ali Hamaney'e işaret ederek sistemin işlemeye devam ettiğini kaydetti.
İran Dışişleri Bakanlığı, Laricani'nin öldürülmesini terör saldırısı olarak nitelendirdi ve BM Güvenlik Konseyi'ne sorumluları hesaba çekme çağrısında bulundu.
İran savaşının yol açtığı ekonomik kayıplar
İran'a karşı savaş, ABD'lilere ne kadar ek para 'ödetiyor'?
Çatışmaların ilk haftası ABD bütçesine en az 11.3 milyar dolara mal oldu. Bu, esasen mühimmat için yapılan doğrudan harcamalardan kaynaklanıyor. Sadece ilk iki günde Pentagon, hassas güdümlü silahlara 5.6 milyar dolar harcadı (örneğin, AGM-154 uçan bombalarının tane maliyeti 836.000 dolara kadar çıkıyor). ABD, İran’la savaşa her gün yaklaşık 1 milyar dolar harcıyor.
Trump yönetimi, Kongre'den ek 50 milyar dolar talep etmeye hazırlanıyor. Ancak Kongre bu konuda bölünmüş durumda: Demokratlar, strateji konusunda netlik talep ederken bazı Cumhuriyetçiler kontrolsüz harcamalardan endişe duyuyor. Yönetimdeki bazı kişiler, 50 milyar doların bile yetersiz bir tahmin olduğunu savunuyor.
Petrol piyasası
Hürmüz Boğazı üzerinden petrol ve doğalgaz sevkiyatı güzergahları - Sputnik Türkiye
Hürmüz Boğazı üzerinden petrol ve doğalgaz sevkiyatı güzergahları
12 Mart'ta Londra Borsası'nda Brent petrolünün fiyatı varil başına 100 doları aştı. Bu, 2024 yazından bu yana görülen en yüksek seviye. Bunun sebebi, Körfez bölgesindeki savaş. Irak açıklarındaki tankerlere yapılan saldırılar, bu ülkedeki limanların geçici olarak kapatılmasına ve Umman'daki bir terminalin tahliyesine yol açtı. Piyasa, Uluslararası Enerji Ajansı'nın rezervleri serbest bırakma kararı gibi istikrar sağlama girişimlerinden ziyade, Hürmüz Boğazı üzerinden arz kesintisi riskine daha güçlü tepki veriyor.
Altın fiyatlarında yükseliş
Jeopolitik istikrarsızlık bağlamında, yatırımcılar güvenli liman varlıklarına yöneliyor. Altın, yıllık bazda yüzde 77 artışla ons başına 5.213 dolara ulaşarak tüm zamanların en yüksek seviyesine çıktı. Gümüş (88.59 dolar) ve platin (2.202 dolar) fiyatları da altını takip etti. Fitch Ratings, merkez bankaları ve yatırımcıların aktif alımlarını gerekçe göstererek 2026 altın tahminini ons başına 4.500 dolara yükseltti.
İsrail ve ABD'den İran'a askeri operasyon
09:53 20.03.2026 (güncellendi: 18:47 20.03.2026)
Haber akışı
0
Tartışmaya katılmak için
giriş yapın ya da kayıt olun
loader
Sohbetler
Заголовок открываемого материала