Orban–Zelenskiy gerilimi: Polonyalı siyaset bilimciden dikkat çeken değerlendirme
© AP Photo / Olivier Hoslet
Abone ol
Zelenskiy'in Orban karşıtı tutumunu yorumlayan Piskorski, Kiev'in Macaristan'da olası iktidar değişikliğiyle ilgili beklentisini gerçekçi bulmadığının altını çizdi.
Polonyalı siyaset bilimci ve Mysl Polska gazetesi köşe yazarı Mateusz Piskorski, Macaristan Başbakanı Viktor Orban ile Vladimir Zelenskiy arasındaki görüş ayrılıklarına ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundu. Piskorski’ye göre, Macaristan’da olası bir iktidar değişikliği Ukrayna’ya yönelik tutumda köklü bir dönüşüm anlamına gelmeyebilir.
Piskorski, Zelenskiy’in Orban ve partisi Fidesz’in seçim kaybına uğraması halinde, Peter Magyar liderliğindeki Tisza Partisi’nin iktidara gelmesiyle Budapeşte’nin Kiev’e yaklaşımının değişeceğini umduğunu söyledi. Ancak Piskorski'ye göre bu beklenti gerçekçi değil.
Piskorski, “Macar toplumundaki genel eğilimler bu konuda belirleyici. Peter Magyar bile Ukrayna’nın AB’ye olası üyeliğinin referandumla kararlaştırılması gerektiğini vurguluyor. Macaristan’da Ukrayna’nın hızlı biçimde AB’ye alınmasını destekleyen kesim oldukça sınırlı” dedi.
Aynı durumun yalnızca Macaristan’a özgü olmadığını belirten Piskorski, birçok AB üyesi ülkede de Ukrayna’nın hızlı üyeliğine yönelik ciddi çekinceler bulunduğunu ifade etti.
Piskorski, Zelenskiy’in Orban ve partisi Fidesz’in seçim kaybına uğraması halinde, Peter Magyar liderliğindeki Tisza Partisi’nin iktidara gelmesiyle Budapeşte’nin Kiev’e yaklaşımının değişeceğini umduğunu söyledi. Ancak Piskorski'ye göre bu beklenti gerçekçi değil.
Piskorski, “Macar toplumundaki genel eğilimler bu konuda belirleyici. Peter Magyar bile Ukrayna’nın AB’ye olası üyeliğinin referandumla kararlaştırılması gerektiğini vurguluyor. Macaristan’da Ukrayna’nın hızlı biçimde AB’ye alınmasını destekleyen kesim oldukça sınırlı” dedi.
Aynı durumun yalnızca Macaristan’a özgü olmadığını belirten Piskorski, birçok AB üyesi ülkede de Ukrayna’nın hızlı üyeliğine yönelik ciddi çekinceler bulunduğunu ifade etti.
Orban–Trump yakınlığı ve ABD faktörü
Piskorski, Orban ile ABD Başkanı Donald Trump arasındaki yakın ilişkiye de dikkat çekti. Orban’ın, Trump başkanlık yarışındayken seçim kampanyasını açık şekilde desteklediğini hatırlattı.
Macaristan ile ABD arasında özellikle büyük ölçekli ticari projeler ve enerji alanında işbirlikleri bulunduğunu belirten Piskorski, Amerikan şirketlerinin ülkenin enerji sektörüne ilgi gösterdiğini, nükleer alanı da kapsayan yeni yatırımların planlandığını söyledi.
Halihazırda Macaristan’daki en büyük yatırımın Rusya’nın Rosatom şirketi tarafından yürütüldüğünü hatırlatan Piskorski, buna rağmen Amerikan şirketlerinin de diğer projelerde yer almak istediğini ifade etti.
Macaristan ile ABD arasında özellikle büyük ölçekli ticari projeler ve enerji alanında işbirlikleri bulunduğunu belirten Piskorski, Amerikan şirketlerinin ülkenin enerji sektörüne ilgi gösterdiğini, nükleer alanı da kapsayan yeni yatırımların planlandığını söyledi.
Halihazırda Macaristan’daki en büyük yatırımın Rusya’nın Rosatom şirketi tarafından yürütüldüğünü hatırlatan Piskorski, buna rağmen Amerikan şirketlerinin de diğer projelerde yer almak istediğini ifade etti.
'Macaristan, ABD için AB içinde kaldıraç olabilir'
Piskorski’ye göre Washington açısından, bir AB üyesinin başında müttefik bir liderin bulunması stratejik önem taşıyor. Bu durum, AB içindeki bazı oylamalarda Macaristan’ın veto gücü üzerinden ABD’ye dolaylı bir etki alanı sağlayabilir.
'Seçim sonucu belirleyici olacak'
Siyaset bilimci, Orban’ın AB içindeki konumunun, ABD’den alacağı desteğin ötesinde, esasen seçimlerde elde edeceği sonuçlara bağlı olacağını vurguladı.
Piskorski, “Nisan ayındaki seçimlere kadar birçok AB lideri Viktor Orban’a açık şekilde karşı çıkacak. Brüksel’de, Peter Magyar ve Tisza Partisi’nin kazanacağı yönünde bir beklenti var ve bu desteklerini gizlemiyorlar” dedi.
Ancak Orban’ın seçimleri kazanması halinde, Brüksel’in mevcut başbakanla çalışmaya devam etmek zorunda kalacağını belirten Piskorski, “Seçimden sonra, Orban yeniden kazanırsa, AB kurumları bu gerçeği kabullenmek durumunda kalacak” ifadelerini kullandı.
Zelenskiy, Münih Güvenlik Konferansı’ndaki konuşmasında Macaristan Başbakanı Orban’ın 'Rusya’yı caydırmak' için ordusunu yeterince güçlendirmediğini iddia etmiş ve Macar liderin 'göbeğini büyütmekle' ilgilendiğini söylemişti. Bu ifade, özellikle Macar kamuoyunda küçültücü ve saygısız olarak değerlendirilmişti.
Piskorski, “Nisan ayındaki seçimlere kadar birçok AB lideri Viktor Orban’a açık şekilde karşı çıkacak. Brüksel’de, Peter Magyar ve Tisza Partisi’nin kazanacağı yönünde bir beklenti var ve bu desteklerini gizlemiyorlar” dedi.
Ancak Orban’ın seçimleri kazanması halinde, Brüksel’in mevcut başbakanla çalışmaya devam etmek zorunda kalacağını belirten Piskorski, “Seçimden sonra, Orban yeniden kazanırsa, AB kurumları bu gerçeği kabullenmek durumunda kalacak” ifadelerini kullandı.
Zelenskiy, Münih Güvenlik Konferansı’ndaki konuşmasında Macaristan Başbakanı Orban’ın 'Rusya’yı caydırmak' için ordusunu yeterince güçlendirmediğini iddia etmiş ve Macar liderin 'göbeğini büyütmekle' ilgilendiğini söylemişti. Bu ifade, özellikle Macar kamuoyunda küçültücü ve saygısız olarak değerlendirilmişti.
