- Sputnik Türkiye, 1920, 19.10.2024
SAĞLIK
Sağlık haberleri, sağlıklı beslenme, sağlıklı yaşam üzerine her şey

Laboratuvarda 'mini beyin' üretiminde yeni aşama: Gerçekçi kan damarları oluşturuldu

© Sputnik / Multimedya arşivine gidinRusya-laboratuvar-virüs
Rusya-laboratuvar-virüs - Sputnik Türkiye, 1920, 28.01.2026
Abone ol
Bilim insanları, kan damarlarına sahip beyin organoidleri geliştirerek laboratuvarda üretilen 'mini beyinlerin' daha uzun süre yaşamasını sağladı.
Bilim insanları, laboratuvar ortamında geliştirilen 'mini beyinlerde' önemli bir ilerlemeye imza attıklarını duyurdu. Araştırmacılar, gerçek beyne benzer kan damarlarına sahip 'beyin organoidleri' üreterek bu yapıların daha uzun süre canlı kalmasını sağladı.

Organoidler kendi kendilerini yenileyebilen, organ işlevi gösterebilen, doğrudan doku veya kök hücrelerden elde edilen üç boyutlu hücre gruplarıdır.

'Beyin organoidleri' olarak adlandırılan ve kök hücrelerden elde edilen hücre kümelerinin, 2013'ten bu yana otizm, şizofreni ve demans gibi hastalıkların araştırmalarında kullanıldığını aktaran uzmanlar, bugüne kadar üretilenlerin en büyük sorunun birkaç ay içinde besin ve oksijen yetersizliği nedeniyle ölmesi olduğunu belirtti.
Uzmanlar bunun nedeninin gerçek beyinlerde bulunan damar ağının, yapay beyinlerde yeterince gelişememesinden kaynaklı olduğunu belirtiyor. Bu durumun, organoidlerin büyüklüğünü ve karmaşıklığını sınırladığını belirten Kaliforniya Üniversitesi araştırmacıları, sorunu aşmak için kök hücrelerden 'kortikal organoidler' üretti. Aynı zamanda damar hücrelerinden oluşan ayrı organoidler geliştirildi ve bunlar mini beyinlerin iki ucuna yerleştirildi.

Gerçekçi 'damar ağı' oluşturuldu

Birkaç hafta içinde, damar hücrelerinin tüm organoid boyunca yayıldığı ve içi boş kanallar oluşturduğu gözlemlendi. Bu yapıların, gerçek beyindeki damar sistemine oldukça benzediği tespit edildi.
Cambridge Üniversitesi’nden Madeline Lancaster, çalışmayı “büyük bir adım” olarak nitelendirerek, damarların gerçek beyinle benzer bir yapıya sahip olmasının son derece önemli olduğunu vurguladı. Araştırmada ayrıca, geliştirilen damarların 'kan - beyin bariyerine' benzer bir koruyucu yapı oluşturduğu ve besin ile atık maddelerin geçişini daha iyi sağladığı belirtildi.
Uzmanlara göre bu gelişme, organoidlerin daha uzun süre yaşamasına ve beyin gelişiminin daha ayrıntılı şekilde incelenmesine olanak tanıyacak. Ancak bilim insanları, tamamen işlevsel bir sistem için kan akışını sağlayacak yapay bir “dolaşım mekanizmasına” hala ihtiyaç olduğunu ifade etti.
Araştırma: İnsanların dikkat süresi son 20 yılda 2.5 dakikadan 40 saniyeye düştü - Sputnik Türkiye, 1920, 27.01.2026
SAĞLIK
Araştırma: İnsanların dikkat süresi son 20 yılda 2.5 dakikadan 40 saniyeye düştü
Haber akışı
0
Tartışmaya katılmak için
giriş yapın ya da kayıt olun
loader
Sohbetler
Заголовок открываемого материала