https://anlatilaninotesi.com.tr/20260930/dunya-denizleri-degisiyor-isinma-ve-deniz-seviyesindeki-yukselis-hizlandi-1109167988.html
Dünya denizleri değişiyor: Isınma ve deniz seviyesindeki yükseliş hızlandı
Dünya denizleri değişiyor: Isınma ve deniz seviyesindeki yükseliş hızlandı
Sputnik Türkiye
Avrupa Birliği'nin Copernicus Dünya Gözlem Programı'na göre okyanuslar geçen yıl rekor miktarda ısı emdi. Denizlerin emdiği ısı, insanlığın aynı yıl kullandığı... 30.09.2026, Sputnik Türkiye
2026-09-30T16:55+0300
2026-09-30T16:55+0300
2026-09-30T16:55+0300
yaşam
çevre
akdeniz
karadeniz
batı akdeniz
dünya
mercan
buzulların erimesi
https://cdn.img.anlatilaninotesi.com.tr/img/07ea/02/0f/1103514075_0:0:1600:900_1920x0_80_0_0_583575605f015d5f5c60fe2912ee7053.jpg
Dünya okyanuslarında ısınma, deniz seviyesindeki yükselme ve asitlenme devam ederken, değişimin deniz ekosistemleri üzerindeki etkileri de giderek belirginleşiyor. Son veriler özellikle Akdeniz'deki ısınmanın hızlandığını ve dünya genelindeki mercanların büyük bölümünün aşırı sıcaklıklardan etkilendiğini ortaya koydu.Copernicus Dünya Gözlem Programı Okyanusların Durumu Raporu'nun 10'uncu sayısına göre deniz seviyeleri 1999'dan bu yana yılda yaklaşık 3.8 milimetre yükseldi. Yükselme hızı 2012-2025 döneminde ise yılda 4.2 milimetreye çıktı.Raporda, dünya okyanuslarının son 40 yılda yüzde 17 daha asidik hale geldiği belirtildi.Okyanuslar, insan faaliyetleri sonucu atmosfere salınan karbondioksitin yaklaşık üçte birini, sera gazlarının Dünya sisteminde tuttuğu fazladan ısının ise yaklaşık yüzde 90'ını emiyor.Raporu yayımlayan Mercator Ocean International Genel Direktörü Pierre Bahurel, "Okyanus gözlerimizin önünde dönüşüyor." diyerek ısınma, yükselen deniz seviyeleri ve ekosistemlerdeki bozulmanın uzun vadeli değişimin birbiriyle bağlantılı göstergeleri olduğunu belirtti.Akdeniz her 10 yılda 0.32 derece ısınıyorKüresel ortalamanın yaklaşık iki katı hızla ısınan Avrupa'da Akdeniz ve Karadeniz rekor düzeyde deniz sıcak hava dalgalarıyla karşı karşıya kaldı. Bazı aşırı sıcaklık dönemlerinin bir aydan uzun sürdüğü ve yüksek sıcaklıkların denizin derinliklerine kadar ulaştığı belirlendi.Rapora göre Akdeniz her 10 yılda yaklaşık 0.32 derece ısınıyor. Batı Akdeniz'de deniz seviyesindeki yükselişin de hızlandığı tespit edildi.Isınan kıyı suları karadaki sıcaklıkları da etkiliyor. Denizlerin gece boyunca atmosfere ısı vermesi, hava sıcaklığının düşmesini engelleyerek sıcak hava dalgalarının etkisini artırabiliyor.Raporda yer almayan ancak değerlendirmesine başvurulan AZTI Deniz Araştırmaları Enstitüsünden deniz ekoloğu Angel Borja, yükselen deniz seviyeleri ile aşırı hava olaylarının Akdeniz kıyılarındaki erozyonu artırdığına dikkati çekti.Mercanların yüzde 84'ü aşırı sıcaklıklardan etkilendiOkyanuslardaki sıcaklık artışının deniz yaşamı üzerindeki etkileri de rapora yansıdı. Ocak 2023 ile Eylül 2025 arasında dünya genelindeki mercan resiflerinin yüzde 84'ü, beyazlamaya yol açabilecek düzeyde ısı stresine maruz kaldı.Son 30 yılda okyanusların yaklaşık yüzde 5'inde fitoplanktonların büyüme düzenlerinde kalıcı değişiklikler görüldü. Fitoplanktonlar denizlerdeki besin zincirinin temelini oluştururken karbon döngüsünde de önemli rol oynuyor.Antarktika'da ise dört imparator penguen kolonisinde, deniz buzlarının rekor düzeyde azaldığı 2022 yılında üreme tamamen başarısız oldu.Rapora eşlik eden ayrı bir Copernicus araştırması, aşırı sıcaklık ile hava kirliliğinin birleşmesinin insan sağlığı üzerindeki etkilerine de dikkati çekti.2026'nın ilk sekiz ayında dünya nüfusunun üçte birinden fazlası tehlikeli seviyelerde ozon kirliliğine maruz kaldı. Dünya nüfusunun yalnızca yüzde 5'i Dünya Sağlık Örgütü'nün tavsiyelerine uygun 'iyi' ozon seviyelerine sahip bölgelerde yaşadı.Avrupa Orta Vadeli Hava Tahminleri Merkezinin Genel Direktörü Florian Pappenberger, orman yangını dumanı, ozon ve tozun binlerce kilometre taşınabileceğini belirterek, "Hava kirliliği sınır tanımıyor." dedi.
https://anlatilaninotesi.com.tr/20260930/abdde-eglence-parkindaki-unlu-hiz-treni-kapatiliyor-100den-fazla-kiside-beyin-hasari-iddiasi-1109167045.html
akdeniz
karadeniz
batı akdeniz
Sputnik Türkiye
feedback.tr@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
2026
Sputnik Türkiye
feedback.tr@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
SON HABERLER
tr_TR
Sputnik Türkiye
feedback.tr@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
Sputnik Türkiye
feedback.tr@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
çevre, akdeniz, karadeniz, batı akdeniz, dünya, mercan, buzulların erimesi
çevre, akdeniz, karadeniz, batı akdeniz, dünya, mercan, buzulların erimesi
Dünya denizleri değişiyor: Isınma ve deniz seviyesindeki yükseliş hızlandı
Avrupa Birliği'nin Copernicus Dünya Gözlem Programı'na göre okyanuslar geçen yıl rekor miktarda ısı emdi. Denizlerin emdiği ısı, insanlığın aynı yıl kullandığı toplam enerjinin yaklaşık 40 katına ulaştı.
Dünya okyanuslarında ısınma, deniz seviyesindeki yükselme ve asitlenme devam ederken, değişimin deniz ekosistemleri üzerindeki etkileri de giderek belirginleşiyor. Son veriler özellikle Akdeniz'deki ısınmanın hızlandığını ve dünya genelindeki mercanların büyük bölümünün aşırı sıcaklıklardan etkilendiğini ortaya koydu.
Copernicus Dünya Gözlem Programı Okyanusların Durumu Raporu'nun 10'uncu sayısına göre deniz seviyeleri 1999'dan bu yana yılda yaklaşık 3.8 milimetre yükseldi. Yükselme hızı 2012-2025 döneminde ise yılda 4.2 milimetreye çıktı.
Raporda, dünya okyanuslarının son 40 yılda yüzde 17 daha asidik hale geldiği belirtildi.
Okyanuslar, insan faaliyetleri sonucu atmosfere salınan karbondioksitin yaklaşık üçte birini, sera gazlarının Dünya sisteminde tuttuğu fazladan ısının ise yaklaşık yüzde 90'ını emiyor.
Raporu yayımlayan Mercator Ocean International Genel Direktörü Pierre Bahurel, "Okyanus gözlerimizin önünde dönüşüyor." diyerek ısınma, yükselen deniz seviyeleri ve ekosistemlerdeki bozulmanın uzun vadeli değişimin birbiriyle bağlantılı göstergeleri olduğunu belirtti.
Akdeniz her 10 yılda 0.32 derece ısınıyor
Küresel ortalamanın yaklaşık iki katı hızla ısınan Avrupa'da Akdeniz ve Karadeniz rekor düzeyde deniz sıcak hava dalgalarıyla karşı karşıya kaldı. Bazı aşırı sıcaklık dönemlerinin bir aydan uzun sürdüğü ve yüksek sıcaklıkların denizin derinliklerine kadar ulaştığı belirlendi.
Rapora göre Akdeniz her 10 yılda yaklaşık 0.32 derece ısınıyor. Batı Akdeniz'de deniz seviyesindeki yükselişin de hızlandığı tespit edildi.
Isınan kıyı suları karadaki sıcaklıkları da etkiliyor. Denizlerin gece boyunca atmosfere ısı vermesi, hava sıcaklığının düşmesini engelleyerek sıcak hava dalgalarının etkisini artırabiliyor.
Raporda yer almayan ancak değerlendirmesine başvurulan AZTI Deniz Araştırmaları Enstitüsünden deniz ekoloğu Angel Borja, yükselen deniz seviyeleri ile aşırı hava olaylarının Akdeniz kıyılarındaki erozyonu artırdığına dikkati çekti.
Mercanların yüzde 84'ü aşırı sıcaklıklardan etkilendi
Okyanuslardaki sıcaklık artışının deniz yaşamı üzerindeki etkileri de rapora yansıdı. Ocak 2023 ile Eylül 2025 arasında dünya genelindeki mercan resiflerinin yüzde 84'ü, beyazlamaya yol açabilecek düzeyde ısı stresine maruz kaldı.
Son 30 yılda okyanusların yaklaşık yüzde 5'inde fitoplanktonların büyüme düzenlerinde kalıcı değişiklikler görüldü. Fitoplanktonlar denizlerdeki besin zincirinin temelini oluştururken karbon döngüsünde de önemli rol oynuyor.
Antarktika'da ise dört imparator penguen kolonisinde, deniz buzlarının rekor düzeyde azaldığı 2022 yılında üreme tamamen başarısız oldu.
Rapora eşlik eden ayrı bir Copernicus araştırması, aşırı sıcaklık ile hava kirliliğinin birleşmesinin insan sağlığı üzerindeki etkilerine de dikkati çekti.
2026'nın ilk sekiz ayında dünya nüfusunun üçte birinden fazlası tehlikeli seviyelerde ozon kirliliğine maruz kaldı. Dünya nüfusunun yalnızca yüzde 5'i Dünya Sağlık Örgütü'nün tavsiyelerine uygun 'iyi' ozon seviyelerine sahip bölgelerde yaşadı.
Avrupa Orta Vadeli Hava Tahminleri Merkezinin Genel Direktörü Florian Pappenberger, orman yangını dumanı, ozon ve tozun binlerce kilometre taşınabileceğini belirterek, "Hava kirliliği sınır tanımıyor." dedi.
