Dünya haritası - Sputnik Türkiye, 1920
DÜNYA
Rusya, ABD, Avrupa ve Ortadoğu başta olmak üzere dünyanın dört bir yanından son dakika haberleri, analizler ve özel dosyalar.

Türk Dışişleri arşivindeki Moskova fotoğrafları gün yüzüne çıktı

© Fotoğraf : Türk DışişleriE. Abakoumov: Moskova Metrosu
E. Abakoumov: Moskova Metrosu - Sputnik Türkiye, 1920, 18.09.2026
Abone ol
Özel
Rusya tarihi uzmanı Dr. İsmet Konak, Dışişleri Bakanlığı Türk Diplomatik Arşivi’nde, 1939 yılının ilkbaharında çekildiği tahmin edilen Moskova’ya ait 20 fotoğrafa ulaştı. Gizlilik kararı 2021’de kaldırılan ve ilk kez Sputnik'te yayınlanan karelerde ağırlıklı olarak Moskova Metrosu ile Volga-Moskova Kanalı yer alıyor.
Rusya tarihi uzmanı Dr. İsmet Konak, Dışişleri Bakanlığı Türk Diplomatik Arşivi’nde Moskova’ya ait 20 fotoğrafa ulaştı. İkinci Dünya Savaşı arifesinde, 1939 yılının ilkbaharında çekildiği tahmin edilen fotoğrafların üzerindeki gizlilik kararı 2021 yılında kaldırıldı.
Sputnik'e konuşan Konak’ın aktardığı bilgilere göre, fotoğraflarda ağırlıklı olarak dönemin Moskova Metrosuile Volga-Moskova Kanalı’nailişkin görüntüler yer alıyor.

1939 Moskova’sından 20 fotoğraf

© Fotoğraf : Türk DışişleriE. Abakoumov: “Moskova Metrosu” “Komintern Caddesi” istasyonundaki tren.
Moskova Metrosu - Sputnik Türkiye
1/20
E. Abakoumov: “Moskova Metrosu” “Komintern Caddesi” istasyonundaki tren.
© Fotoğraf : Türk DışişleriArıza durumunda kullanılan kanal havuzu (savak) kapakları.
Volga-Moskova Kanalı - Sputnik Türkiye
2/20
Arıza durumunda kullanılan kanal havuzu (savak) kapakları.
© Fotoğraf : Türk Dışişleri Kuzey Nehir Terminali
A. Komarovski: Volga-Moskova Kanalı - Sputnik Türkiye
3/20
Kuzey Nehir Terminali
© Fotoğraf : Türk DışişleriKhimki Nehir İstasyonu’nun sütunlu geçidi
A. Komarovski: Volga-Moskova Kanalı - Sputnik Türkiye
4/20
Khimki Nehir İstasyonu’nun sütunlu geçidi
© Fotoğraf : Türk Dışişleri9 No’lu kanal havuzunun köprüden görünümü
A. Komarovski: Volga-Moskova Kanalı - Sputnik Türkiye
5/20
9 No’lu kanal havuzunun köprüden görünümü
© Fotoğraf : Türk Dışişleri“Sovyetler Sarayı” metro istasyonu
E. Abakoumov: Moskova Metrosu - Sputnik Türkiye
6/20
“Sovyetler Sarayı” metro istasyonu
© Fotoğraf : Türk DışişleriKaramışevo Barajı
A. Komarovski: Volga-Moskova Kanalı - Sputnik Türkiye
7/20
Karamışevo Barajı
© Fotoğraf : Türk DışişleriAeroport metro istasyonunun giriş bölümü
E. Abakoumov: Moskova Metrosu - Sputnik Türkiye
8/20
Aeroport metro istasyonunun giriş bölümü
© Fotoğraf : Türk Dışişleri(Devrim Meydanı) metro istasyonu
E. Abakoumov: Moskova Metrosu - Sputnik Türkiye
9/20
(Devrim Meydanı) metro istasyonu
© Fotoğraf : Türk DışişleriAeroport metro istasyonunun peronu
E. Abakoumov: Moskova Metrosu - Sputnik Türkiye
10/20
Aeroport metro istasyonunun peronu
© Fotoğraf : Türk Dışişleri4 numaralı kilidin yakınında bir buharlı gemi
A. Komarovski: Volga-Moskova Kanalı - Sputnik Türkiye
11/20
4 numaralı kilidin yakınında bir buharlı gemi
© Fotoğraf : Türk Dışişleri6 No’lu kanal havuzunda motorlu tekneler
A. Komarovski: Volga-Moskova Kanalı - Sputnik Türkiye
12/20
6 No’lu kanal havuzunda motorlu tekneler
© Fotoğraf : Türk Dışişleri5 numaralı kilidin kuleleri
A. Komarovski: Volga-Moskova Kanalı - Sputnik Türkiye
13/20
5 numaralı kilidin kuleleri
© Fotoğraf : Türk Dışişleri5 numaralı kilidin genel görünümü
A. Komarovski: Volga-Moskova Kanalı - Sputnik Türkiye
14/20
5 numaralı kilidin genel görünümü
© Fotoğraf : Türk DışişleriPestovo tahliye kilidinin mimari görünümü.
A. Komarovski: Volga-Moskova Kanalı - Sputnik Türkiye
15/20
Pestovo tahliye kilidinin mimari görünümü.
© Fotoğraf : Türk Dışişleri Belorusskaya istasyonundaki yürüyen merdivenler
E. Abakoumov: Moskova Metrosu - Sputnik Türkiye
16/20
Belorusskaya istasyonundaki yürüyen merdivenler
© Fotoğraf : Türk DışişleriBelorusskaya metro istasyonunda yürüyen merdivenlerin ulaştığı hol
E. Abakoumov: Moskova Metrosu - Sputnik Türkiye
17/20
Belorusskaya metro istasyonunda yürüyen merdivenlerin ulaştığı hol
© Fotoğraf : Türk DışişleriMayakovskaya Meydanı metro istasyonu
E. Abakoumov: Moskova Metrosu - Sputnik Türkiye
18/20
Mayakovskaya Meydanı metro istasyonu
© Fotoğraf : Türk DışişleriKievskaya metro istasyonunun peronu
E. Abakoumov: Moskova Metrosu - Sputnik Türkiye
19/20
Kievskaya metro istasyonunun peronu
© Fotoğraf : Türk DışişleriSokol metro istasyonu
E. Abakoumov: Moskova Metrosu - Sputnik Türkiye
20/20
Sokol metro istasyonu
1/20
E. Abakoumov: “Moskova Metrosu” “Komintern Caddesi” istasyonundaki tren.
2/20
Arıza durumunda kullanılan kanal havuzu (savak) kapakları.
3/20
Kuzey Nehir Terminali
4/20
Khimki Nehir İstasyonu’nun sütunlu geçidi
5/20
9 No’lu kanal havuzunun köprüden görünümü
6/20
“Sovyetler Sarayı” metro istasyonu
7/20
Karamışevo Barajı
8/20
Aeroport metro istasyonunun giriş bölümü
9/20
(Devrim Meydanı) metro istasyonu
10/20
Aeroport metro istasyonunun peronu
11/20
4 numaralı kilidin yakınında bir buharlı gemi
12/20
6 No’lu kanal havuzunda motorlu tekneler
13/20
5 numaralı kilidin kuleleri
14/20
5 numaralı kilidin genel görünümü
15/20
Pestovo tahliye kilidinin mimari görünümü.
16/20
Belorusskaya istasyonundaki yürüyen merdivenler
17/20
Belorusskaya metro istasyonunda yürüyen merdivenlerin ulaştığı hol
18/20
Mayakovskaya Meydanı metro istasyonu
19/20
Kievskaya metro istasyonunun peronu
20/20
Sokol metro istasyonu
Türk Diplomatik Arşivi’nde ulaştığı fotoğrafların dönemin Moskova’sına ilişkin bir panorama çizdiğini belirten Konak, karelere ilişkin şunları söyledi:
"Nazım’ın koskocaman elma ağacını nerdeyse 80 yıl önce çekilmiş bazı fotoğraflarda koklamak ayrı bir duygu. Bu bağlamda Dışişleri Bakanlığı Türk Diplomatik Arşivi’nde ulaştığım 20 fotoğraf, dönemin Moskovası’na dair bir panorama çizmektedir. İkinci Dünya Savaşı arifesinde 1939
yılının ilkbaharında çekildiğini tahmin ettiğimiz fotoğraflar üzerindeki gizlilik kararı, 2021 yılında kaldırılmıştır. Bu yönü itibariyle dikkate değer bir özellik ihtiva eden fotoğraflarda ağırlıklı olarak Moskova metrosu ve Volga-Moskova kanalına ilişkin kareler ön plana çıkmaktadır."

Moskova’nın tarihine dikkat çekti

Moskova’nın tarihine ilişkin değerlendirmelerde de bulunan Konak, kentin 1147’den İkinci Dünya Savaşı yıllarına uzanan sürecini şöyle anlattı:
"1147'de Yuriy Dolgorukiy tarafından ilk temeli atılan Moskova, birçok hadiseye şahitlik etti. Altın Orda tarafından yakıldı, Lehler tarafından yakıldı yine de ayakta kaldı. Napolyon 1812'de şehri muhasara etti; 35 gün kaldı fakat kaleyi fethedemedi. Deyim yerindeyse "balık avlamaya giderken suda boğuldu". 1941-42 yıllarında bu kez Hitler, Napolyonvari bir imitasyona başvurdu. Lakin Nazi birliklerini "Kızıl Meydan'da yürütme" amacı, sadece bir hayal olarak kaldı. Eskilerin deyimiyle karga, kekliği taklit edeyim derken yürüyüşünü şaşırdı. 1 milyon Sovyet askerinin muhafaza ettiği kent, faşizme karşı adeta bir kalkan olmuştur. Sovyet halkının her zaman kendini güvende hissettiği bir "dulda" olan Moskova, Nazım Hikmet'in şu mısralarına konu olmuştur:"

Nazım Hikmet’in dizelerinde Moskova

Nazım Hikmet’in şu dizelerine dikkat çeken Konak, Moskova’nın şairin eserlerine de konu olduğunu aktardı:
"Pembe, beyaz çiçek açmış,
Kocaman, koskocaman bir elma ağacıydı
Benim için bu şehir..."

‘Daha nice şair ve ressama esin kaynağı olacaktır’

Nazım Hikmet’in bir elma ağacına benzettiği Moskova’nın sanat ve edebiyattaki yerine de değinen Konak, Lermantov’unkente yaklaşımını hatırlatarak değerlendirmesini şu ifadelerle tamamladı:
"Nazım’ın bir elma ağacına benzettiği, Lermantov'un bir "evlat" kadar sevdiği bu kent daha nice düşünür ve aydına ilham olmaya devam edecektir. Daha nice şair ve ressama esin kaynağı olacaktır."
Sergey Verşinin - Sputnik Türkiye, 1920, 15.09.2026
TÜRKİYE
Rus Büyükelçi Verşinin: Nazım Hikmet sergisinin Moskova’da düzenlenmesi için çalışacağız
Haber akışı
0
Tartışmaya katılmak için
giriş yapın ya da kayıt olun
loader
Sohbetler
Заголовок открываемого материала