GÖRÜŞ

İspanya’daki göç dalgasının perde arkası: “Bu doğal bir göç hareketi değil, organize bir operasyon”

© Marcos MorenoFas'tan İspanya'ya geçen göçmenler
Fas'tan İspanya'ya geçen göçmenler - Sputnik Türkiye, 1920, 05.08.2026
Abone ol
Özel
İspanya'nın Sebte (Ceuta) sınırında yaşanan kitlesel düzensiz göç hareketi Avrupa'yı yeniden alarma geçirirken, Doç. Dr. Ali Zafer Sağıroğlu, yaşananların sıradan bir göç akını olmadığını söyledi. Sağıroğlu, göçün siyasi baskı aracı olarak kullanıldığını belirterek, olayın Avrupa siyaseti ve seçimleri üzerinde etkiler yaratabileceğini ifade etti.
Temmuz ayının son günlerinde Fas kıyılarından İspanya'nın Kuzey Afrika'daki kenti Sebte'ye (Ceuta) ulaşmaya çalışan yüzlerce düzensiz göçmen, Avrupa'da göç tartışmalarını alevlendirdi. Kısa sürede yaşanan kitlesel geçiş girişimleri, bunun sıradan bir düzensiz göç hareketi mi yoksa organize edilmiş bir operasyon mu olduğu yönündeki tartışmaları da beraberinde getirdi.

İspanya'nın Birleşmiş Milletler'in de “soykırım” kabul ettiği Gazze'deki saldırılar karşısında İsrail'e yönelik eleştirel tutumu nedeniyle bu göç hareketliliğinin siyasi bir mesaj taşıdığı iddiaları gündeme gelirken, konu karşılıklı açıklamalarla yeni bir boyut kazandı. İspanya Ulaştırma Bakanı Óscar Puente'nin, "Görünüşe göre her şey giderek daha net hale geliyor." sözleri de Ceuta'da yaşanan ani göç dalgasının arkasında, İspanya'nın Filistin politikasına tepki duyan aktörlerin rolü olabileceği yönündeki iddiaların güçlenmesine neden oldu.

Sputnik Türkiye'ye değerlendirmelerde bulunan Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Göç Politikaları Merkezi Müdürü Doç. Dr. Ali Zafer Sağıroğlu, yaşananların klasik düzensiz göç hareketlerinden farklı olduğuna dikkat çekerek, "Bu tabloyu yalnızca ekonomik nedenlerle açıklamak mümkün değil. Karşımızda organize edilmiş bir süreç var." ifadelerini kullandı.

'Akdeniz'de üç ana göç rotası bulunuyor'

Doç. Dr. Ali Zafer Sağıroğlu, Avrupa'ya yönelik düzensiz göçün uzun yıllardır üç ana güzergâh üzerinden gerçekleştiğini belirtti.
Bunların Türkiye üzerinden Yunanistan ve Bulgaristan'a uzanan Doğu Akdeniz rotası, Libya, Tunus ve Mısır'dan İtalya'ya yönelen Orta Akdeniz rotası ile Fas ve Cezayir üzerinden İspanya'ya uzanan Batı Akdeniz rotası olduğunu anlatan Sağıroğlu, son olayların Batı Akdeniz hattında yaşandığını söyledi:

“Aslında son 5 yıldaki istatistiklere baktığımızda, yani pandemi dönemi sonrasında, bu yılın ilk altı ayında Avrupa'ya doğru oldukça düşük bir geçiş sayısı var. İlk 6 ayda yaklaşık 50.000 kişi, yani bu trend devam etseydi eğer 100.000 kişi gibi bir rakam olacaktı ki bu 5 yılın son en düşük sayılarından biri olacaktı. Fakat öyle görüyoruz ki ne olduysa son bir hafta içerisinde oldu Fas'tan İspanya'ya.Çünkü Kuzey Afrika'daki bölgeye bir geçişten bahsediyoruz. Yani aslında Avrupa kıtasına bir geçiş söz konusu değil. Buraya bir hücum oldu ve birkaç gün içerisinde ilk altı aydaki sayı kadar göçmenin buraya hareket ettiğini görüyoruz.”

© AA / Marcos MorenoFas'taki Castillejos kasabası kıyılarından hareket eden 800'ü aşkın düzensiz göçmen, yüzerek İspanya'nın Kuzey Afrika'daki toprağı olan Ceuta'ya çıktı
Fas'taki Castillejos kasabası kıyılarından hareket eden 800'ü aşkın düzensiz göçmen, yüzerek İspanya'nın Kuzey Afrika'daki toprağı olan Ceuta'ya çıktı - Sputnik Türkiye, 1920, 05.08.2026

'Bu hareketlilik doğal bir hareketlilik değil, insanlar bölgeye taşındı, yönlendirildi'

Sağıroğlu, sosyal medyaya yansıyan görüntülerin olağan bir göç akışına işaret etmediğini belirterek dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu. Videolarda çok sayıda kişinin kamyonlarla bölgeye getirildiğini, güvenlik güçlerinin gözetiminde hareket ettiklerini ve belirli güzergâhlara yönlendirildiklerini söyleyen Sağıroğlu, bunun spontane bir göç hareketinden ziyade organize edilmiş bir sevkiyat izlenimi verdiğini dile getirdi:

“Anlaşılıyor ki bu hareketlilik doğal bir hareketlilik değil. Yani sayıların büyüklüğünden de belli oluyor ama bir takım videolarda insanların Fas'ın içerisinden buralara taşındıkları, kamyon kasalarında, yanlarında güvenlik güçlerinin nezaretinde araçlardan indirilip işte bir tür rota gösterildiği ve bir şekilde insanların, yani daha doğrusu Avrupa'ya geçmeye çalışanların, buraya teşvik edildiğini, tahrik edildiğini görüyoruz. Birçok insan, hayatına mal olan bir şekilde buraya geçmeye çalıştı. Pek çoğu yakalandı ve İspanya, karayolu ile tekrar Fas'a iade etti. Bu normalde bir takım iade işlemleri var. Ulusal hukuka göre bunların işletilmesi gerekirken bunlar bypass edilerek hızlıca tekrar Fas topraklarına geri gönderildi.”

© AA / Marcos Morenoİspanya-Sebte sınırında göç krizi: Fas'a dönüşler 69 bin 500'e yaklaştı, can kaybı 67 oldu
İspanya-Sebte sınırında göç krizi: Fas'a dönüşler 69 bin 500'e yaklaştı, can kaybı 67 oldu - Sputnik Türkiye, 1920, 05.08.2026

'Göç artık siyasi baskı aracı olarak kullanılıyor'

Doç. Dr. Ali Zafer Sağıroğlu’na göre olayın en dikkat çekici yönlerinden biri ise uluslararası literatürde "weaponization of migration" olarak tanımlanan, göçün siyasi baskı aracı haline getirilmesi:

“Şimdi buradaki vakanın ötesinde perde arkasında bazı şeyler var. Birincisi şu: Göçün silaha dönüştürmesi dediğimiz bir şey var. Yani weaponization of migration. Yani insanların hareketliklerini adeta bir silaha dönüştürme veya politik bir enstrümana dönüştürme gibi bir durumla burada karşı karşıyayız. İlle bu savaştaki gibi bir silah olması anlaşılmasın bundan. Politik bir enstrümana dönüştürülerek ilgili ülkenin kamuoyu yoluyla hükümetini sıkıştırmış oluyorlar bu şekilde.”

'Sanchez hükümeti siyasi baskıyla karşı karşıya kalabilir'

İspanya Başbakanı Pedro Sanchez'in uzun süredir göçmenlere yönelik daha kapsayıcı politikalar izlediğini hatırlatan Sağıroğlu, yaşanan kitlesel geçişlerin özellikle yaklaşan seçim sürecinde hükümet açısından ciddi siyasi sonuçlar doğurabileceğini ifade etti:

“Öyle görünüyor ki İspanya'da Sanchez'in başında bulunduğu hükümete karşı kamuoyundan yükselecek bir takım tepkileri hesaba kattılar. Ve yine bazı görüntülerden anlaşılıyor ki İspanya'nın Kuzey Afrika'daki topraklarında protesto yürüyüşleri de yapıldı. Yani halktan bir tepki ortaya çıktığı belli. Doğal olarak insanlarda hükümete karşı bir reaksiyon geliştirdikleri açık. Bu önümüzdeki yıldaki seçimleri nasıl etkiler, ne şekilde etkiler, onu bilemem ama bir şeyi olacağını veya buna yönelik bir etkisi olacağını düşünmek zor değil.”

© AA / Marcos MorenoFas'taki Castillejos kasabası kıyılarından hareket eden 800'ü aşkın düzensiz göçmen, yüzerek İspanya'nın Kuzey Afrika'daki toprağı olan Ceuta'ya çıktı
Fas'taki Castillejos kasabası kıyılarından hareket eden 800'ü aşkın düzensiz göçmen, yüzerek İspanya'nın Kuzey Afrika'daki toprağı olan Ceuta'ya çıktı - Sputnik Türkiye, 1920, 05.08.2026

‘İspanya’nın Gazze tutumu ve Trump politikalarına mesafeli duruşu da farklı değerlendirmelere neden oldu’

Doç. Dr. Ali Zafer Sağıroğlu, ayrıca İspanya'nın Gazze konusunda İsrail'e yönelik eleştirel tutumu ve ABD Başkanı Donald Trump'ın politikalarına mesafeli yaklaşımının da uluslararası denklemde farklı değerlendirmelere neden olduğunu söyledi:

“Bilindiği gibi Sanchez kendisi ve başında bulunduğu hükümet İsrail'in yaptıklarına karşı çıkıyor. Gazze'de yapılan katliamı yüksek sesle protesto ediyor ve buna her fırsatta karşı çıkıyor. Trump'ın politikalarına karşı bir şeyi var aynı şekilde ve çok önceden de bu vardı aslında İspanya'da. Göçmenlere karşı bir sempati diyelim ya da bir koruma kalkanı oluşturan bir kamuoyu da bulunuyor zaten. Yani Barcelona gibi göçmen dostu şehirler türünde bir takım politikalar izliyorlar. Dolayısıyla orada bir şey var. Mültecilere karşı, göçmenlere karşı koruyucu bir kalkan oluşturan bir toplumsal hareket var.”

‘Bu kadar büyük çaplı bir hareketliliğin devlet iradesi dışında gerçekleştiğini düşünmek oldukça güç’

Sağıroğlu, olayın perde arkasında Fas yönetiminin rolünün dikkatle incelenmesi gerektiğini söyledi. Fas'ın son yıllarda İsrail ile ilişkilerini normalleştirdiğini ve ABD eksenli politikalar izlediğini hatırlatan Sağıroğlu, "Bu kadar büyük çaplı bir hareketliliğin devlet iradesi dışında gerçekleştiğini düşünmek oldukça güç." değerlendirmesinde bulundu:

“Yani arkasındaki motivasyonu düşündüğümüz zaman bazı parçaları birleştirdiğimizde şöyle bir tablo ortaya çıkıyor. Fas Kralı, İbrahim Antlaşmaları çerçevesinde İsrail'le son dönemde oldukça yakınlaştı. Önceden de çok şey değillerdi, yani İsrail'e yakın, Amerika eksenli bir duruşu var Fas Kralı'nın ve öyle anlaşılıyor ki Fas Hükümeti, Fas Kralı'nın bunda iradesinin olmaması düşünülemez, Fas Hükümeti bu olayı bir biçimde organize etmiş görünüyor. Arkasında daha fazla derinde ne var bilemem ama eski CIA şeflerinden birisinin basına yansıyan açıklaması, "Bu profesyonelce hazırlanmış bir operasyondu." diye bir ifade kullandı. Demek ki bu sadece böyle doğal bir şeyle düzensiz göçmenlerin kuzeye doğru bir hareketi değil. Arkasında bir hükümetin, devletin veya istihbarat teşkilatlarının, neyse, planı programı olan bir organizasyon olduğu anlaşılıyor. Burada bu meselede ilk anda tepki verenler Trump, mesela kendine hemen bunu malzemeye dönüştürdü."

© AA / Marcos MorenoFas'taki Castillejos kasabası kıyılarından hareket eden 800'ü aşkın düzensiz göçmen, yüzerek İspanya'nın Kuzey Afrika'daki toprağı olan Ceuta'ya çıktı
Fas'taki Castillejos kasabası kıyılarından hareket eden 800'ü aşkın düzensiz göçmen, yüzerek İspanya'nın Kuzey Afrika'daki toprağı olan Ceuta'ya çıktı - Sputnik Türkiye, 1920, 05.08.2026

'Videolar bile profesyonel biçimde hazırlanmış'

Sosyal medyada yayılan görüntülerin de dikkat çekici olduğunu belirten Doç. Dr. Ali Zafer Sağıroğlu,birçok videonun profesyonel kamera açıları ve planlamayla hazırlandığını söyledi. Trump ve Elon Musk gibi isimlerin de görüntüleri kendi siyasi söylemlerini desteklemek amacıyla kullandığını hatırlatan Sağıroğlu, göç krizinin küresel popülist siyasetin önemli propaganda araçlarından biri haline geldiğini söyledi:
“Dünyadaki popülist siyasetçilerin veya siyasi aktörlerin, Trump gibi, Musk gibi, "Bak biz nasıl da söylediklerimizde haklıyız. İşte bu akına karşı bir tedbir alınmazsa kendi ülkenizde böyle bu şekilde istila edilir." gibi bir tablo oluşturdu. Çünkü bütün videolarda şu da çok açık görülüyordu ki bazı videolar profesyonelce çekilmiş. Yani belli açılardan, belli şeylerle, profesyonel bir perspektifle ve belki aygıtlarla çekilmiş olduğunu videoların fotoğraflarında anlaşılabiliyor. Bu şunu ifade ediyor aynı zamanda. Bu operasyon meydana geldiği anda da kullanılacağına dair bir hazırlık yapıldığı söylenebilir.”

'Bu tabloyu doğal göç hareketi olarak okumak naif olur'

Sağıroğlu, Sebte'de yaşananların yalnızca ekonomik nedenlerle açıklanamayacağını vurgulayarak şu değerlendirmeyi yaptı:
"Bu olayı sıradan bir düzensiz göç hareketi olarak değerlendirmek oldukça naif bir yaklaşım olur. Ortada devlet, hükümet ya da istihbarat yapılarının planlama ve organizasyonuna işaret eden çok sayıda veri bulunuyor. Yaşananlar, göçün siyasi ve jeopolitik amaçlarla kullanılmasının son örneklerinden biri olarak okunmalı."
İspanya-Sebte sınırında göç krizi: Fas'a dönüşler 69 bin 500'e yaklaştı, can kaybı 67 oldu - Sputnik Türkiye, 1920, 01.08.2026
POLİTİKA
Sebte Krizi: 60 binden fazla göçmen neden bir anda İspanya sınırına akın etti?
Haber akışı
0
Tartışmaya katılmak için
giriş yapın ya da kayıt olun
loader
Sohbetler
Заголовок открываемого материала