Nükleer enerji yatırımlarında yeni dönem: Türkiye küresel tedarik ve teknoloji üssü olmayı hedefliyor
© Sputnik
Abone ol
Özel
Türkiye’deki nükleer enerji projelerinin geleceği, Sputnik Türkiye’nin medya partnerliğini yaptığı, İstanbul’da düzenlenen 12. Nükleer Santraller Zirvesi’nde masaya yatırılıyor.
Sputnik Türkiye’nin medya partnerliğini yaptığı, İstanbul’da düzenlenen 12. Nükleer Santraller Zirvesi’nde konuşan Nükleer Sanayi Derneği Başkanı Alikaan Çiftçi, Akkuyu NGS ile başlayan sürecin yalnızca elektrik üretimiyle sınırlı olmadığını belirterek, Türkiye’nin nükleer teknolojilerde üretim, mühendislik ve ihracat merkezi olmayı hedeflediğini söyledi.
Türkiye’nin nükleer enerji alanındaki yol haritası, 12. Nükleer Santraller Zirvesi (NPPES) kapsamında İstanbul’da düzenlenen oturumlarda değerlendirildi.
Ankara Sanayi Odası (ASO) ile Nükleer Sanayi Derneği (NSD) tarafından Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın desteğiyle gerçekleştirilen zirvede; Akkuyu NGS, Sinop Nükleer Güç Santrali, küçük modüler reaktörler (SMR) ve yeni yatırım planları ele alınıyor.
“Yeni Nükleer Çağ: Sanayiyi, İnovasyonu ve Net Sıfır Hedeflerini Güçlendirmek” temasıyla düzenlenen, Sputnik Türkiye’nin medya partnerliğini yaptığı organizasyonda, yerli ve yabancı sektör temsilcileri Türkiye’nin nükleer enerji ekosisteminin geleceğini değerlendiriyor.
12. Nükleer Santraller Zirvesi
© Sputnik
'Nükleer enerji artık sadece elektrik üretimi değil'
Zirvede konuşan Nükleer Sanayi Derneği Başkanı Alikaan Çiftçi, dünyada artan enerji ihtiyacının yalnızca geleneksel tüketimden kaynaklanmadığını belirtti. Çiftçi, yapay zeka, büyük dil modelleri, veri merkezleri, ileri teknoloji üretimi, uzay çalışmaları ve sağlık teknolojilerinin kesintisiz enerji ihtiyacını hızla artırdığına dikkat çekerek, bu talebin karşılanmasında nükleer enerjinin en güvenilir kaynaklardan biri olduğunu söyledi.
Enerji arz güvenliğinin küresel ölçekte stratejik önem kazandığını vurgulayan Çiftçi, ülkeler arasındaki teknolojik rekabette nükleer teknolojilerin belirleyici hale geldiğini ifade etti:
"Nükleer enerji artık yalnızca elektrik üretimi meselesi değildir. Yapay zeka uygulamaları, büyük bil modelleri ve veri merkezleri, ileri tıp ve uzunluk üretimi, ölüm teknolojileri ve uzay çalışmaları her zamankinden daha yüksek ve kesintisiz bir enerji talebi doğuruyor. Bu talebin karşılayabilecek en güçlü, en güvenilir ve en öngörülebilir bazı yük kaynaklarından biri nükleer enerjidir. Dünya yeni bir ünlüler döneminden geçiyor. Arz güvenliği her zamankinden kritik hale gelirken, tüpler enerji yeniden sanayi boyunca kalırken, teknoloji yarışının ve ülkelerin rekabet gücünün merkezine gelmiştir."
12. Nükleer Santraller Zirvesi
© Sputnik
'Türkiye bu dönüşümün izleyicisi değil, aktörü olacak‘
Türkiye’nin hedefinin yalnızca nükleer santral sahibi olmak olmadığını dile getiren Çiftçi, ülkenin mühendislik, yüksek teknoloji üretimi, tedarik zinciri ve ihracat alanlarında bölgesel merkez olmayı amaçladığını söyledi. Bu vizyonun sadece enerji politikasıyla sınırlı olmadığını belirten Çiftçi, güçlü sanayi altyapısı ve teknoloji yatırımlarıyla desteklenen uzun vadeli bir kalkınma stratejisinin hayata geçirildiğini ifade etti:
"Türkiye bu dönüşümün izleyicisi değil, aktör olmaya kararlıdır. Bizim hedefimiz, Türkiye'nin tüpler enerji rekabet yapılarının sahip bir ürünü olması değil, tüpler teknolojilerle yönelik, mühendislik, tedarik ve ilacet merkezi haline gelmesidir. Bu yalnızca bir enerji vizyonu değil, aynı zamanda güçlü bir sanayi, teknoloji ve icraat ettirilmiştir.”
'Akkuyu NGS, Türkiye’nin nükleer sanayi ekosistemini şekillendiriyor'
Çiftçi, Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nin Türkiye’nin nükleer yolculuğundaki ilk ve en önemli adım olduğunu belirterek, santralin yalnızca elektrik üretmeyecek bir tesis olmadığını söyledi. Akkuyu sayesinde Türkiye’de nükleer kalite kültürü, uluslararası sertifikasyon süreçleri ve yüksek teknoloji üretim kabiliyetlerinin gelişmeye başladığını kaydeden Çiftçi, bugün 2 binden fazla Türk firmasının yüklenici veya tedarikçi olarak projede yer aldığını vurguladı.
Bu sürecin Türk sanayisinin uluslararası kalite standartlarına uyum sağlaması açısından önemli bir referans oluşturduğunu ifade etti:
“Türkiye'nin ilk nükleer güç santrali olan Akkuyu, nükleer enerji yolculuğumuzun ilk ve en önemli adımıdır. Ancak Akkuyu'nun anlamı, yalnızca elektrik üretecek bir santral olmasının çok ötesindedir. Akkuyu'yla birlikte Türkiye'de, nükleer kalite kültürü, uluslararası sertifikasyon süreçleri, yüksek teknoloji üretimi adliyeti, ve yükler tedarik seçimi disiplini yetişmeye başlamıştır. Bugün, 2.000'den fazla Türk firması, yüklenici veya tedarikçi olarak görev almıştır. 11 Milyar dolar aşağıya gelen değiştirme haçlı ise yalnızca ekonomik ve büyüklük değil, uluslararası müddet karakter standartlarının karşılığıyla büyük sanatçının somut bir referansıdır."
12. Nükleer Santraller Zirvesi
© Sputnik
‘SMR teknolojileri Türkiye için yeni fırsat alanı doğuruyor'
Konuşmasında Küçük Modüler Reaktörler (SMR) teknolojisine de değinen Çiftçi, bu sistemlerin yalnızca yeni nesil reaktörler olmadığını, aynı zamanda seri üretim, modüler imalat, dijital mühendislik ve sanayi entegrasyonu açısından stratejik fırsatlar sunduğunu söyledi.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın 2050 yılına kadar 20 gigavat nükleer kurulu güç hedefi ortaya koyduğunu hatırlatan Çiftçi, bu kapasitenin 5 gigavatlık bölümünün SMR teknolojilerinden oluşmasının planlandığını belirtti.
'Yeni santraller Türk sanayisine yeni pazarlar açacak'
Trakya başta olmak üzere planlanan yeni nükleer santral projelerinin, Türkiye’deki sanayi ekosistemini daha da büyüteceğini ifade eden Çiftçi, Avrupa, Orta Doğu, Kuzey Afrika ve Orta Asya’da gündeme gelen yeni nükleer yatırımlarda Türk firmalarının daha fazla rol üstlenmeye hazır olduğunu söyledi.
Finansman modellerinin yalnızca santral yatırımlarını değil, tedarikçi geliştirme, sertifikasyon, yerli üretim ve ihracata hazırlık süreçlerini de kapsaması gerektiğini belirten Çiftçi, kamu politikaları ile özel sektörün uyum içinde hareket etmesinin kritik önem taşıdığını vurguladı:
"En büyük yatırım bilgidir. Harita kültürüdür, yetişmiş, nizam kaynağındır ve kurumsal yetkinliktir. Türkiye'nin bu alanda güçlü ve sonunlu avantajları var. Gelişmiş üretim altyapımız, rekabetçi maliyetlerimiz, Avrupa ve Asya arasındaki strateji konumumuz, güçlü bağlantılarımız, uluslararası proje deneyimine sahip mühendislik kapasitemiz ve genç, nitelikli insan kaynağımız, Türkiye'yi nükleer değer zincirinde doğal teknik üretim ve teknoloji merkezleri haline getirmektedir.
Avrupa'dan Orta Doğu'ya, Güzel Afrika'dan Orta Asya'ya uzanan, yeni şuarafete yeni nükleer yatırımlar gündeme geliyor. Bu projelerin tedarik sınırında kim yer alacak, kim ürünecek, kim varlık sağlayacak, kim güvenilir teknoloji ortalığı alacak? Türkiye bu sorunlara güçlü sanayisiyle cevap vermeye hazırdır. Trakya'da planlanan yeni santral projeleri, Türkiye'nin ilimler sanayi ekosistemini daha da büyütecek yeni bir aşamayı temsil etmektedir.”
Uluslararası iş birlikleri zirvenin gündeminde
İki gün sürecek zirvede Kanada, Güney Kore, İtalya, Bulgaristan ve Çin başta olmak üzere birçok ülkenin önde gelen nükleer kuruluşları yer alıyor. Etkinlik kapsamında Akkuyu NGS, Sinop Nükleer Güç Santrali, SMR yatırımları, yeni iş birliği anlaşmaları ve Türkiye’nin net sıfır emisyon hedeflerine katkı sağlayacak nükleer enerji projeleri sektör temsilcileri tarafından kapsamlı şekilde değerlendiriliyor
