İran'a abluka krizi: 'Bu hamle savaşı bitirmekten ziyade çok cepheli bir çatışmaya dönüştürme olasılığına sahip’

ABD’nin İran’a deniz ablukası 13 Nisan 2026 itibarıyla başladı. Deniz ablukası aslında düşman ülkenin limanlarına giriş çıkışının yasaklanması, ticaret gemilerinin girişine izin verilmemesi ile petrol veya mal sevkiyatını durdurulması olarak tanımlanabilir. ABD bunu uygularken İran’ın tüm limanlarına ve kıyılarına giriş çıkışı kapatacağını söyledi. İran’a giden veya İran’dan çıkan ülke fark etmeyecek bir şekilde durdurulacak. Hatta arama veya denetim yapılacak. Gerekirse rotası değiştirmeye zorlanacak veya el koyma gibi durumlar gerçekleşebilir bu süreçte. Bu durum ister istemez hem İran için ekonomik bir baskılama bir çok tedarik zincirinin İran’a ulaşamaması demek olacak.

Sadece İran mı hayır İran buna karşılık olarak körfezin limanlarına ulaşımı engelleyecektir böylece bölgesel bir krizin küreselleştiğini göreceğiz. Yani dünyadaki petrol ve enerji fiyatlarının artışı küresel ticaretin belli bölgelerde duranlaşacağı gibi sigorta maliyetlerinin yükselmesi ile tedarik zincirinin yavaşlaması gibi birçok sonuç doğuracaktır.

Hürmüz Krizi ablukaya abluka ile cevap verilen bir aşamaya geçmiştir. Krizin büyüme ihtimali yüksektir. Ancak ABD’nin zamanla bu abluka operasyonundan vazgeçmesi de senaryolar arasındadır. Çünkü küresel piyasalar her alanda oldukça sert etkilenebilir. Bu durumda küresel ekonomik kaoslara ya da krizlere yol açabilir. Yani küresel bir enflasyon dalgası küresel tedarik tedarik zincirinin bozulması enerji krizinin yaşanması gibi süreçler gelişebilir.

ABD’nin deniz ablukası hamlesi savaşta başka bir aşama olarak görülebilir. Her ne kadar savaşı bitirmek için bir çözüm gibi gözükse de gerilimi daha da tırmandırabilir süreci daha da uzatabilir. Bu yüzden bu hamle savaşı kısa sürede bitirmekten ziyade daha uzun daha yıpratıcı ve çok cepheli bir çatışmaya dönüştürme olasılığını ortaya koymaktadır.