Irak siyasetindeki tıkanıklığı aşmak adına hamle yapan Cumhurbaşkanı Nizar Amidi, Pazartesi akşamı düzenlenen resmi törenle hükümeti kurma görevini Ali el-Zeydi’ye tevdii etti. Cumhurbaşkanlığı Sarayı’nda gerçekleşen törene Meclis Başkanı Muhammed el-Halbusi ve Yüksek Yargı Konseyi Başkanı Faik Zeydan gibi üst düzey isimler katıldı. Amidi, anayasal süreç gereği Zeydi’den yeni kabineyi 30 gün içinde oluşturmasını talep etti.
Nuri el-Maliki ve Sudani çekildi, Zeydi uzlaşma adayı oldu
Şii Koordinasyon Çerçevesi, aday belirleme sürecinde başlangıçta Nuri el-Maliki ismini öne sürse de ABD’nin olası yaptırım ve destek kesme uyarıları dengeleri değiştirdi. Washington yönetimi ve bölgesel aktörlerin çekinceleri sonrası Maliki ve Muhammed Şiya es-Sudani adaylıktan feragat etti. Bu gelişmenin ardından hukuk ve finans kökenli Ali el-Zeydi, siyasi krizin aşılması için "ulusal çıkarlar" doğrultusunda uzlaşma adayı olarak belirlendi.
Ali el-Zeydi kimdir? İş dünyasından başbakanlığa
1983 doğumlu olan Ali Falih el-Zeydi, Irak’ın en genç başbakanlarından biri olmaya hazırlanıyor. Zi Kar vilayeti kökenli olan Zeydi, finans ve bankacılık alanındaki uzmanlığıyla tanınıyor. Daha önce Güney Ahli Bankası ve Ulusal Holding gibi kurumlarda üst düzey yöneticilik yapan Zeydi, aynı zamanda medya patronu kimliğiyle de dikkat çekiyor. Siyaset analizleri, Zeydi’nin daha önce hiçbir devlet görevinde bulunmamış olmasını hem bir risk hem de "yıpranmamış isim" avantajı olarak değerlendiriyor.
Yeni hükümetin masasındaki 3 kritik madde: Milisler, ekonomi ve Körfez
Yeni başbakanı bekleyen en zorlu sınav, İran destekli milis grupların silahsızlandırılması olacak. ABD’nin bu konudaki keskin tutumu, Zeydi’nin uluslararası meşruiyeti için kilit rol oynuyor. Bunun yanı sıra, Hürmüz Boğazı krizi nedeniyle düşen petrol gelirleri ve buna bağlı gelişen ekonomik kriz, hükümetin öncelikli gündem maddesi olacak. Son olarak, bölgesel barış için Irak-Körfez ülkeleri ilişkilerinin yeniden rayına oturtulması hedefleniyor.
'Irak'ın çıkarları her şeyin üstünde'
Görevlendirme sonrası ilk açıklamasını yapan Ali el-Zeydi, anayasal sürelere sadık kalacağını ve tüm siyasi partilerle koordineli çalışacağını vurguladı. Cumhurbaşkanı Nizar Amidi ise tüm siyasi aktörlere, güçlü ve birleşik bir Irak için yeni başbakana destek verme çağrısında bulundu. Irak hükümet kurma süreci, önümüzdeki 30 gün boyunca bölge siyasetinin en önemli gündem maddesi olmaya devam edecek.