‘Hasta yoğunluğu sağlık sisteminin en büyük sorunlarından biri’
“Hastalar ve hekimler aynı tarafta, karşı karşıya değiliz. Türkiye sağlık altyapısı bakımından dünyada sayılı ülkelerden biri. Zorlanmadan randevu alabiliyorlar ve sağlık sistemine çok kolay ulaşabiliyorlar. Şehir hastaneleri, devlet hastaneleri, özel hastaneler var. SGK ile anlaşmalı özel hastaneler var. Zorlanmadan sağlık hizmetine ulaşabiliyorlar. Bu hastalar için çok iyi ama bu hekime bir yoğunluk getiriyor. Bu yoğunluktan dolayı hekimler yeterli zamanı hastalara ayıramıyor maalesef.
Bir hekim bir hasta ile yarım saatten az ilgilenmemeli. Hastayı aslında ekip olarak bütünsel değerlendirmek gerek. Ona göre tedavi planını düzenlemek gerekiyor. Hasta sadece tanı koyup, reçete yazıp gönderilmemeli. Ancak bunu yoğunluktan dolayı yapamıyoruz. Bu hasta yoğunluğu bizi zora sokan konuların başında geliyor. Tabii bu yoğunluktan dolayı hastaların da tepkileri olabiliyor, şiddet olayları artıyor. Bu da aslında aşılacak bir konu. Muayenede hasta ve doktorun yeterli zamanı olduğunda bunların azalabileceğini düşünüyorum. Hukuki sınırların da iyi çizilmesi gerekiyor.
Hasta haklarını bilmenin yanında karşısındaki sağlık personeline karşı sorumluluklarını da bilmesi gerekiyor. Bazen gereksiz tetkik, rapor, antibiyotik isteme gibi durumlar ile karşılaşılabiliyor. Hastalar ile sağlık personeli arasındaki iletişimin çok iyi olması gerekiyor, çünkü aynı taraftayız.”
‘Yapay zekâ tanı ve cerrahide yeni imkanlar sunuyor’
“Yapay zekâ bütün alanlarda olduğu gibi tıp alanında da hızla hayatımıza girdi. Yapay zekânın doktorların yerini alabileceğini sanmıyorum. Çünkü bu işin odağında insan var. İnsanda güven, empati, duygusallık, her şey var… Bir hastayı tedavi ederken sadece bilginizi vermiyorsunuz; ona güveninizi veriyorsunuz, onun yaşadıklarını hissediyorsunuz. Yapay zekânın bunları yapabileceğini şu an için düşünmüyorum. Ancak tanı koyma ve takip konusunda hekimlere büyük bir yarar sağladı. Çünkü binlerce ‘data’ var. Bütün hastalıkların tanısı yapay zekada birleştirilmiş. İnsan gözünün kaçırabileceği ayrıntıları yakalayıp doğru tanı oranını artırıyor.
Her robotik cerrahi yapmak için konsola oturduğumuzda kendi bilgilerimizi giriyoruz. Bunların hepsi bütün dünyada bir ‘data havuzunda’ toplanıyor. Ameliyat sonrasında her aşamayı, komplikasyonları görebiliyorsunuz. Bunun ileride bize yardımcı olacağını, ameliyat sırasında konsoldan bakarken yan tarafta da bize riskleri gösterebileceğini düşünüyorum. Çünkü her hastada anatomik varyasyon mevcut, her hasta ayrı bir macera. Dolayısıyla yapay zekanın komplikasyon oranlarını düşüreceğini düşünüyorum.”