Milyonlarca emekliyi ilgilendiriyor: 50 bin lira maaş, 600 bin lira alacak

“200 liralık banknotlar, 2009 yılında tedavüle çıkarıldığından bu yana en yüksek değerli banknotlar. Bu banknotların üzerinde Merkez Bankası yöneticilerinin imzaları bulunuyor.

Anayasa’nın 87. maddesi uyarınca Türkiye’de para basma yetkisi TBMM’ye ait. Uluslararası anlaşmaları onaylama, savaş ilan etme, kanun çıkarma ve af ilan etme gibi para basmak da Meclisin yetkileri arasında yer alıyor. TBMM ise 1211 sayılı yasayla bu yetkiyi sınırsız ve süresiz olarak TCMB’ye devretmiş durumda.

Para basmak, ulusal egemenliğin anayasal bir unsuru. Bir ülkenin parası; egemenliğini, ekonomik bağımsızlığını, saygınlığını ve kurumsal itibarını temsil ediyor.

Şimdi Ankara’da yoğun olarak tartışılan bir konu var: Tedavüldeki 200 liralık banknotların üzerinde, haklarında adli süreç yürütülen iki eski Merkez Bankası başkan yardımcısının imzalarının bulunduğu belirtiliyor. Bu isimlerden biri, son fon operasyonunda yer alan en büyük yatırım fonu şirketlerinden birinin CEO’su olarak, fon vurgununun organizasyonunda yer aldığı gerekçesiyle tutuklandı. Diğer isim hakkında ise Merkez Bankası, kendi tespitleri ve belgeleriyle savcılığa suç duyurusunda bulundu. İhale usulsüzlükleriyle kurumu zarara uğrattığı; naylon faturalar ve Singapur’da kurulan naylon bir şirket üzerinden Merkez Bankası ile Bankalar Arası Kredi Kartları Merkezi’nin kaynaklarını üçüncü şahıslara ve başka şirketlere yasa dışı yollarla aktardığı öne sürüldü. Kısa bir süre tutuklu kalan bu eski başkan yardımcısı, halen 16 yıl hapis talebiyle tutuksuz yargılanıyor.

Tartışma, bu iki ismin imzasını taşıyan 200 liralık banknotların piyasadan toplanarak mevcut Merkez Bankası başkanı ve başkan yardımcılarının imzalarını taşıyan yenileriyle değiştirilmesi üzerinde yoğunlaşıyor. Bunun yasal bir zorunluluk olmadığı belirtiliyor. Ancak para basma yetkisinin anayasal sahibi olan TBMM’nin itibarı ve ulusal egemenliğin simgesi olan banknotların saygınlığı açısından, Merkez Bankası yönetiminin böyle bir karar alıp alamayacağı soruluyor. Bu değişikliğin etik ve ekonomik ahlak açısından daha doğru olacağı yönünde bir beklenti dile getiriliyor.

Şunu vurgulamak istiyorum: Kişiler hakkında soruşturma açılması, gözaltı veya tutuklama kararı verilmesi, doğrudan suçlu oldukları anlamına gelmiyor. Ancak bu süreç devam ederken, söz konusu imzaları taşıyan banknotların değiştirilmesinin, yolsuzluk ve usulsüzlük iddiaları nedeniyle kamuoyunda oluşan güvensizliği azaltabilecek, kamuoyunu bir ölçüde rahatlatabilecek olumlu bir adım olabileceği ifade ediliyor.”