Elektrikli araçlar birer casus mu? İşte riskler...
Abone ol
Gazeteci Serhat Ayan, akıllı otomobillerin topladığı konum ve çevre verilerinin istihbarat faaliyetlerinde kullanılabileceğine dikkat çekti. Ayan, özellikle askerî tesisler ve savunma sanayisi açısından bu verilerin güvenlik riski oluşturabileceğini belirtti.
Gazeteci Serhat Ayan, Yeni Şeyler Rehberi programında bağlantılı elektrikli otomobillerin oluşturabileceği güvenlik risklerini değerlendirdi. TUSAŞ Genel Müdürü Mahmut Faruk Akşit'in yabancı elektrikli otomobillerin savunma sanayisi tesislerine alınmadığı yönündeki açıklamasına dikkat çeken Ayan, bu araçların topladığı verilerin istihbarat faaliyetlerinde kullanılabileceğini söyledi.
“Araçlar tesisleri haritalayabilir, personeli izleyebilir”
Akıllı otomobillerin yalnızca bir ulaşım aracı olmadığını, aynı zamanda çok sayıda veriyi işleyebilen bilgisayarlar gibi çalıştığını belirten Ayan, araçların güvenlik açısından oluşturabileceği risklere dikkat çekti:
“Enteresan. TUSAŞ'ın Genel Müdürü Mahmut Faruk Akşit, yabancı elektrikli otomobillerin kameralarla tesisleri haritalamak, konum verileriyle personeli izlemek, yazılımla araçları durdurmak ve hatta uzaktan saldırıda bulunmak gibi şeyleri yapabileceğini söylüyor.”
“Konum ve zaman kayıtları istihbarat değeri taşıyabilir”
Araçların tuttuğu konum ve zaman kayıtlarının, özellikle askerî tesislerde personel hareketleri ile lojistik faaliyetlerin yoğunlaştığı saatleri ortaya çıkarabileceğini ifade eden Ayan, bu verilerin analiz edilmesinin güvenlik açısından önem taşıdığını vurguladı:
“Baktığımızda bu modern araçlar, hareket eden bilgisayarlara benziyor gerçekten de. Özellikle araçların tuttuğu konum ve zaman kayıtları, askerî tesislerde personel hareketlerinin ve lojistik faaliyetlerin yoğunlaştığı saatleri gösterebilir. Yani buna kafayı takan birisi gerçekten de buradan alıp yürüyebilir.”
“Verilerin birlikte analiz edilmesi asıl istihbarat değerini ortaya çıkarabilir”
Araçlardaki uygun donanımların çevrenin üç boyutlu modellerinin oluşturulmasına imkân tanıyabileceğini belirten Ayan, asıl istihbarat değerinin uzun süre boyunca biriken verilerin birlikte analiz edilmesiyle ortaya çıkabileceğine işaret etti. Bununla birlikte, her aracın bu verileri topladığı ve yurt dışına gönderdiğinin kesin olmadığını da kaydetti.
Ayan şunları söyledi:
“Uygun donanımın ürettiği derinlik verileri çevrenin üç boyutlu modellenmesini sağlayabilir. Teknik olarak bunlar mümkün, evet. Ancak kaynaklar, asıl istihbarat değerinin uzun süredir biriken verilerin birlikte analiz edilmesiyle ortaya çıkacağını söylüyor. Her aracın bu verileri topladığı ve yurt dışına gönderdiği ise kesin değil. Ama şu var: Bu araçlar yurt dışına kesinlikle veri göndermiyor diyemeyiz.”
“Savunma sanayisindeki birikim çok önemli”
Ayan, Türkiye'nin savunma sanayisinde öne çıkan kuruluşlarının bulunduğu alanlarda istihbarat faaliyetlerinin önemine dikkat çekti. ASELSAN, ROKETSAN, HAVELSAN ve TAI gibi kuruluşların faaliyet gösterdiği alanlarda biriken bilgi ve tecrübenin kritik değer taşıdığını ifade etti.
Ayan şöyle konuştu:
“İşin içine istihbarat faaliyetleri girdiğinde, özellikle Türkiye'nin ileri olduğu alanlarda —demin saydığım ASELSAN, ROKETSAN, HAVELSAN ve TAI gibi kuruluşların bulunduğu, Türkiye'nin gerçekten geleceği yazdığı alanlarda— istihbarat faaliyetleri söz konusu olduğunda kimse üçten beşten kaçmaz. Ben size öyle söyleyeyim. Elde ettiğiniz birikim çok önemli çünkü orada.”
Çin'deki uyarılar rapora yansıdı
Ayan, Polonya merkezli Doğu Araştırmaları Merkezi OSW tarafından Aralık 2025'te yayımlanan Smartphones on Wheels başlıklı araştırmaya da değindi. Bağlantılı otomobilleri hareketli veri toplama platformları olarak ele alan raporda, Çin'deki düzenleyici kurumların araçlardan elde edilen coğrafi verilerin askerî istihbaratta kullanılabileceğine ilişkin uyarılarının da yer aldığını aktardı.
