Gazeteci Zülfikar Doğan: Memur-Sen memur ve memur emeklisini mağdur etti

“Temmuz ayında SGK emeklilerine yüzde 17,76 oranında enflasyon farkı yansıtılacak. Memur ve memur emeklileri ise yaklaşık yüzde 13 zam alacak. Bunun nedeni, Memur-Sen ile hükümet arasında imzalanan 8. Dönem Toplu Sözleşme'de her 6 ay için önceden belirlenmiş sabit zam oranlarının yer alması. Memur-Sen bir anlamda üyelerini ve memur emeklilerini mağdur etti diyebiliriz. Yılbaşında memur ve memur emeklilerine yüzde 11 toplu sözleşme zammına ek olarak enflasyon farkı verilmiş, toplam zam oranı yaklaşık yüzde 19 olmuştu. Temmuz döneminde ise önce yüzde 17,76'lık enflasyon oranından yılbaşında verilen yüzde 11'lik zam düşülerek enflasyon farkı hesaplanıyor. Buna yüzde 7'lik toplu sözleşme zammı eklendiğinde memur ve memur emeklilerinin zam oranı yaklaşık yüzde 13’e ulaşıyor. Buna karşılık SGK işçi emeklileri doğrudan yüzde 17,76 oranında zam alacak. Böylece işçi ve memur emeklileri arasındaki zam farkı sürmüş olacak.

Asgari ücrete ise Temmuz ayında zam yapılmayacak, asgari ücret yılda bir kez artırılacak. Haziran itibarıyla açlık sınırı 35 bin 759 liraya yükselirken, Temmuz zammıyla en düşük memur maaşı 70 bin 258 liraya, en düşük memur emeklisi aylığı ise 31 bin 527 liraya çıktı. Buna karşılık asgari ücret 28 bin lirada kaldı. En düşük işçi emeklisi aylığı ise 20 bin liradan 23 bin 552 liraya yükseltildi. Böylece en düşük memur maaşı ile asgari ücret arasında yaklaşık üç kat, en düşük memur emeklisi aylığı ile en düşük işçi emeklisi aylığı arasında ise yaklaşık bir buçuk kat fark oluştu.

Ayrıca memur maaşları yılda iki kez güncellenirken, asgari ücretin yılda yalnızca bir kez artırılması ücret farkını daha da büyütüyor. İşçi, memur, işçi emeklisi ve memur emeklisi aynı enflasyondan etkileniyor; aynı kira, elektrik, doğalgaz, ulaşım, eğitim ve sağlık harcamalarını yapıyor. Buna rağmen ücret ve maaşlar arasındaki bu farklılıkların gelir dağılımındaki adaletsizliği artırdığı belirtiliyor.

Öte yandan en düşük memur maaşı da 70 bin 258 lirayla yaklaşık 115 bin liraya ulaşan yoksulluk sınırının altında kalıyor. Memur ve işçi emeklilerinin aylıkları ise 35 bin 759 liralık açlık sınırının altında bulunuyor. Yılbaşından bu yana enflasyon nedeniyle yaşanan gelir kaybına, Temmuz zammı sonrasında ücretler arasındaki farkın büyümesi de eklenince gelir ve sosyal adaletsizliğin daha da derinleşiyor.”

“Borsa İstanbul ile ilgili olarak küresel borsa endekslerini de oluşturan Standard & Poor's (S&P) Sermaye Piyasası Kurulu’na bir uyarıda bulundu. ‘Sizin borsanız şeffaf değil, manipülasyonlara açık. Sizi yakın takibe alacağım ve 1 yıl boyunca gözlem altında tutacağım. Çünkü işlemler şeffaf değil, borsada ne olup bittiğini izleyemiyoruz. Yatırımcılar mağdur ediliyor’ uyarısında bulundu. 2027’den itibaren endeksi gözlem altına alacağı uyarısında bulundu. Aynı uyarıyı Morgan Stanley de yapmıştı.

İstanbul Borsası’nda halka açılmalar hız kazandı. Bir haftada 5 şirket birden halka açıldı, 120 şirket de halka açılmak için sırada bekliyor. Çünkü halka açılmak bankadan ticari kredi almanın, faiz ödemenin dışında halkın parası ile sermayenizi güçlendirmenin, 0 faiz ile yüksek öz kaynak elde etmenin yollarından bir tanesi. Ancak halka açılmalarda sürekli bir hüsran yaşanıyor. Açılır açılmaz ilk gün seanslarda hisseler tavandan işlem görüyor. Ondan sonra küçük yatırımcı çok ciddi mağdur oluyor ve borsayı manipüle eden çok küçük bir kesim var. Şu anda borsada 6,7 milyon yatırımcı var; 22 buçuk trilyon liralık da bir varlık işlem görüyor. Neredeyse 7 milyon kişi borsada işlem yapıyor ama borsanın asıl kaymağını yiyen, borsadaki hisseleri yükselten, düşüren, değerlerini dilediği gibi belirleyen, borsa tahtalarında dilediği işlemlerle yatırımcıları belirli hisselere yönlendiren ya da vazgeçiren 32 bin kişi var. Bu 32 bin kişi borsa literatüründe ‘tahtacı’ olarak adlandırılıyor. Portföy genişliğinin yüzde 87’sini bunlar kontrol ediyorlar. Yabancı yatırımcılar olarak da Bank of America büyük ölçüde İstanbul Borsası’nda etkili oluyor. Bank of America’nın gün içinde yöneldiği hisseler yerli yatırımcılar tarafından ‘Yabancılar bunu alıyorsa biz de alalım’ diye hücuma uğruyor, arkasından bu hisseler elden çıkarılınca da bir anda değer kaybediyor ve gün içerisinde bu oyunlar sık sık tekrarlanıyor. Yatırım fonlarında, tahvil piyasasında da durumlar aynı. Milyonlarca küçük yatırımcı var. Ancak 30 bin kişilik büyük yatırımcı grupları borsadaki bu işlemleri kontrol ediyorlar. Bu yüzden de manipülasyon iddiaları, şeffaf olmadığı iddiaları artık yabancı finans kurumlarının da dikkatini çektiği için Sermaye Piyasası Kurulu’na bu konuda daha fazla şeffaf olunması ve küçük yatırımcının korunması yönünde uyarılar var. Türkiye ile birlikte yakın izlemeye alınan diğer ülkeler Endonezya ve Nijerya oldu.”