Kanada'da yaşayan yerli kabilelerin sorunlarını belirlemek için kurulan komisyon, ülke genelinde yerlilere uygulanan şiddeti "soykırım" olarak niteleyerek, ulusal soruşturma açılması çağrısında bulundu.
Ülkede ailelerinden koparılıp yatılı kilise okullarında asimile edilen 200 bini aşkın yerli çocuk için 2015'te kurulan Doğruluk ve Uzlaşma Komisyonunun bulguları esas alınarak hazırlanan ve henüz kamuoyuna açıklanmayan "Gücü ve Yeri Geri Kazanma" başlıklı ek rapor, Kanada resmi yayın kuruluşu CBC tarafından haberleştirildi.
Raporda, özellikle yerli kadınlardan şu ana kadar kaçırılan, öldürülen veya akıbeti bilinmeyen 4 binden fazla kişinin kayıtlara geçtiği belirtilerek, asıl rakamın daha fazla olduğu ve asla öğrenilemeyeceği kaydedildi. "Soykırım" tanımı üzerindeki tartışmalara da atıfta bulunulan raporda, "Soykırım, sosyal raporların, varsayımların ve bu raporda açıklanan eylemlerin toplamıdır. Ulusal soruşturmanın bulguları, yerli kadınlara karşı şiddet içeren bu eylemleri soykırım olarak nitelendirmeyi desteklemektedir." ifadesi kullanıldı.
Raporda, First Nations, Inuit ve Metis yerli halklarının hala Kanada'da olmaları ve nüfuslarının artmakta olduğu gerçeğinin soykırım suçlamasını düşüremeyeceğinin altı çizildi. Raporda, "Son yıllarda ülke genelinde öldürülen ya da kaybedilen binlerce yerli kadın Kanada soykırımının kurbanlarıdır. Halen de devam eden bu trajediyi soruşturmak için ulusal soruşturma açılmalıdır." değerlendirmesinde bulunuldu.
Kanada'da 2017'den bu yana üzerinde çalışılan ve 1200 sayfadan oluşan raporla ilgili, Başbakan Justin Trudeau’nun hafta başında açıklama yapması bekleniyor. Resmi makamlara 230 başlıkla çözüm önerilerinin de sunulduğu raporun, ilerleyen günlerde açılacak bir internet sitesi aracılığıyla kamuoyunun dikkatine sunulacağı bildirildi.
KANADA İNSAN HAKLARI MÜZESİ DE 'SOYKIRIM' DEDİ
Kanada İnsan Hakları Müzesi de ülkedeki yerli halklara uygulanan şiddeti "soykırım" olarak nitelendirdi. Müzenin İletişim Direktörü Louise Waldman, bir ziyaretçinin sorusu üzerine şu açıklamayı yaptı: "Yerli halklara karşı soykırımın açık şekilde kabul edilmemesinin bir müze olarak zarar verici olduğunu düşünüyorum. Uzun yıllar boyunca bunu soykırım olarak ilan etmenin müzenin rolü olmadığını düşündük ve sanırım şimdi olan şeyin, bunun sadece bizim rolümüz değil, sorumluluğumuz ve insan hakları eğitimine adanmış bir ulusal kurum olarak taahhüdümüz olduğunu anlıyoruz."
Waldman, soykırım olarak Kanada'daki ilk sömürge deneyiminden tüm sömürge deneyimine kadarki süreci dikkate aldığına işaret ederek, yerli çocukların ailelerinden alınmasını, yerli kadınların kaçırılıp öldürülmesini, yerli halkın ıslah sistemindeki aşırı şiddeti ve yerli topluluklardaki yüksek intihar oranlarını örnek gösterdi.
Louise Waldman, "Bunların hepsi son yüz yıllık tarihin doğrudan bir sonucu olarak bugün karşımızda." ifadesini kullandı.
